492-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексін тіркеусіз не жеке басын куәландыратын құжаттарсыз Қазақстан Республикасында тұру
1. Қазақстан Республикасы азаматтарының жеке куәлігінсіз немесе жарамсыз жеке куәлігі бойынша не тұрғылықты жері бойынша, уақытша болатын (тұратын) жері бойынша он күнтізбелік күннен бір айға дейінгі мерзімге тіркеусіз тұруы -
ескертуге әкеледі.
2. Қазақстан Республикасы азаматтарының жеке куәлігінсіз немесе жарамсыз жеке куәлігі бойынша не тұрғылықты жері бойынша, уақытша болатын (тұратын) жері бойынша тіркеусіз бір айдан астам мерзімге тұруы -
жеті айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
3. Осы баптың бірінші және екінші бөліктерінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет, -
он үш айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
4. Шетелдіктің немесе азаматтығы жоқ адамның тұрақты тұрғылықты жері бойынша тіркеусіз не тұруға ықтиярхатсыз немесе азаматтығы жоқ адамның куәлігінсіз не жарамсыз тұруға ықтиярхаты, азаматтығы жоқ адамның куәлігі бойынша күнтізбелік он күннен асатын мерзімде Қазақстан Республикасында тұрақты тұруы, сондай-ақ ішкі істер органдарына паспорттың, тұруға ықтиярхаттың не куәліктің жоғалғаны туралы уақтылы хабарламауы азаматтығы жоқ адамдар -
он айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
5. Осы баптың төртінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекеттер, -
жиырма айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Ескерту. Осы баптың бірінші бөлігінің Қазақстан Республикасы азаматтарының уақытша болатын (тұратын) жері бойынша тіркеусіз тұруы туралы талаптары уақытша болатын (тұратын) жері бойынша бір айға дейінгі мерзімге тұратын уақытша тұрғындарға қолданылмайды.
Құқық бұзушылықтың жалпы объектісі басқарудың белгіленген тәртібі болып табылады. Қазақстан Республикасының паспорттық-тіркеу жүйесінің ережелерін сақтауға байланысты қоғамдық қатынастар құқық бұзушылықтың тікелей объектісі болып табылады.
Құқық бұзушылықтың 1-бөлігінің объективті жағы белгіленген тұру және тіркеу тәртібін бұзуға бағытталған әрекетсіздікпен сипатталады:
1) Қазақстан Республикасы азаматтарының жеке куәлігінсіз 10 күннен 1 айға дейінгі мерзімде тұруы;
2) жарамсыз жеке куәлік бойынша Қазақстан Республикасы азаматтарының 10 күннен 1 айға дейінгі мерзімге тұруы;
3) Қазақстан Республикасы азаматтарының тұрғылықты жері бойынша тіркеусіз 10 күннен 1 айға дейінгі мерзімге тұруы.
Егер жоғарыда аталған әрекеттер (әрекетсіздіктер) 10 күнге дейінгі мерзімде жасалса, онда олар құқық бұзушылық болып табылмайды. Құқық бұзушылықтың аталған біліктілік белгілері бір-біріне тәуелсіз және жиынтықта болуы мүмкін.
"Халықтың көші-қоны туралы" 2011 жылғы 22 шілдедегі № 477 ҚР Заңының 8-бабының 4-тармағы Қазақстан Республикасының Үкіметіне халықты құжаттандыру және тіркеу тәртібін айқындау құзыретін береді.
"Тұрғылықты жері" ұғымы Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 1994 жылғы 27 желтоқсандағы 16-бабында берілген. Азамат тұрақты немесе басым тұратын елді мекен тұрғылықты жері болып танылады. Он төрт жасқа толмаған адамдардың (кәмелетке толмағандардың) немесе қамқорлықтағы азаматтардың тұрғылықты жері олардың заңды өкілдерінің тұрғылықты жері болып танылады. Азаматтың жеке және заңды тұлғалармен, сондай-ақ мемлекетпен қарым-қатынаста қолданылатын заңды мекен-жайы болады. Азаматтың тіркелген жері оның заңды мекенжайы болып танылады.
"Халықтың көші - қоны туралы "2011 жылғы 22 шілдедегі №477 ҚР Заңының 17-1-бабына сәйкес,"уақытша болу (тұру) орны-мекенжайы бар, тұрғылықты жері болып табылмайтын және адам уақытша болатын (тұратын) ғимарат, үй-жай не тұрғын үй".
"Ғимарат" ұғымы "Қазақстан Республикасындағы сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы"2001 жылғы 16 шілдедегі № 242 ҚР Заңының 1-бабының 60-тармағында айқындалған. Ғимарат-адамдардың тұруы немесе тұруы, өндірістік процестерді орындау, сондай-ақ материалдық құндылықтарды орналастыру және сақтау үшін пайдаланылатын функционалдық мақсатына байланысты міндетті жерүсті тұйық көлемді құрайтын тірек және қоршау конструкцияларынан тұратын жасанды құрылым. Ғимараттың жер асты бөлігі болуы мүмкін.
ҚР 1997 жылғы 16 сәуірдегі №94 "Тұрғын үй қатынастары туралы"Заңының негізінде:
1) тұрғын үй-белгіленген санитариялық-эпидемиологиялық, техникалық және басқа да міндетті талаптарға жауап беретін, тұрақты тұруға арналған және пайдаланылатын жеке тұрғын бірлік (жеке тұрғын үй, пәтер, жатақханадағы бөлме);
2) уақытша тұрғындар - жалдаушы (тұрғын үйдің меншік иесі, тұрғын үй кооперативінің мүшесі) тұрғын үйді пайдаланғаны үшін олардан ақы алмай, тұрғын үйде уақытша тұру құқығын берген азаматтар.
"Мемлекеттік тұрғын үй қорынан тұрғын үйді немесе жеке тұрғын үй қорынан жергілікті атқарушы орган жалдаған тұрғын үйді беру және пайдалану қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2011 жылғы 1 желтоқсандағы № 1420 қаулысына сәйкес қызметтік тұрғын үй ұғымы берілді. Ведомстволық тұрғын үй қоры-мемлекеттік мекемелердің теңгеріміндегі, ротация тәртібімен лауазымға тағайындалатын мемлекеттік қызметшілерге тұрғын үй комиссиясының шешімі бойынша лауазымдық міндеттерін атқару кезеңінде одан әрі жекешелендіру құқығынсыз тұру үшін беруге арналған қызметтік тұрғын үйлер.
Қазақстан Республикасының азаматтарына тұрақты тіркелген жері бойынша ішкі істер органдары жеке басын куәландыратын құжаттарды береді. Оларға: Қазақстан Республикасы азаматының паспорты, жеке куәлік жатады.
Азаматтың паспорты, жеке куәлік азаматтығын растайды және жеке басын куәландырады, он жылға жарамды мерзімге беріледі. Қазақстан Республикасы азаматының паспорты Қазақстан Республикасының азаматтарына жасына қарамастан олардың қалауы бойынша беріледі және Қазақстан Республикасының аумағында және одан тыс жерлерде Қазақстан Республикасы азаматының жеке басын куәландырады.
Қазақстан Республикасы азаматының жеке куәлігі азаматтарға 16 жастан бастап, қолданылу мерзімі 10 жылға беріледі және халықаралық шарттарға сәйкес Қазақстан аумағында және кейбір елдерде қолданылады.
Құқық бұзушылықтың 2-бөлігінің объективті жағы талданатын баптың 1-бөлігінде көрсетілген құқыққа қайшы әрекеттермен (әрекетсіздіктермен) көрінеді және егер олар бір айдан астам мерзімде жасалса, баптың 2-бөлігі бойынша сараланатын болады.
ӘҚБтК-нің 62-бабына ескертпе негізінде осы бөлімнің Ерекше бөлігінің бабында көзделген белгілі бір іс-әрекеттің бірыңғай құрамын үздіксіз жүзеге асырумен сипатталатын және ол анықталған кезде аяқталмаған құқық бұзушылық ұзаққа созылады деп танылады.
Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрлігінің 2017 жылғы 26 қаңтардағы № 8-8-5-58/ЗТ-С-443 хатымен көші-қон полициясы департаменті 1 және 2-бөлімдер бойынша әкімшілік жауапкершілікке тартудың кейбір ерекшеліктерін түсіндірді. ӘҚБтК-Нің 492-Бабы. Мәселен, 1 айдан астам мерзімге уақытша болу орнына келген азамат 10 күн ішінде тіркелуге міндетті. Тиісінше, іссапарға шыққан жағдайда, 1 айға дейінгі мерзімге қонаққа азаматтар уақытша тіркеуге жатпайды.
Вахталық әдіспен жұмыс істеуге қатысты Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 135-бабына сәйкес вахталық жұмыс әдісінің ұзақтығы күнтізбелік 15 күннен аспауға тиіс. Қызметкердің жазбаша келісімімен вахтаның ұзақтығы ұжымдық, еңбек шарттарына сәйкес күнтізбелік отыз күнге дейін ұлғайтылуы мүмкін.
Жоғарыда айтылғандарды негізге ала отырып, уақытша болу орнына 1 айдан астам мерзімге келген ішкі көшіп-қонушыларға уақытша болу орны бойынша тіркелуді міндеттейтін норма вахталық әдіспен жұмыс істейтін адамдарға қолданылмайды.
Түсініктеме берілген баптың 3-бөлігі әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған баптың бірінші және екінші бөліктерінің саралау белгілерін көздейді.
Төменде аталған 16 жасқа толған жеке тұлғалар түсініктеме берілген құқық бұзушылықтың 1, 2 және 3-бөлімдерінің субъектілері болып табылады.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2011 жылғы 1 желтоқсандағы № 1427 қаулысының негізінде тұрғылықты жері бойынша тіркеу, уақытша болатын (тұратын) жері бойынша есепке қою (тіркеу) :
1) оның аумағында тұрақты тұратын Қазақстан Республикасының азаматтары;
2) тұрақты тұру мақсатында мемлекет ішінде қоныс аударатын Қазақстан Республикасының азаматтары;
3) уақытша тұру мақсатында мемлекет ішінде қоныс аударатын Қазақстан Республикасының азаматтары,
4) шетелден тұрақты тұруға келген Қазақстан Республикасының азаматтары;
5) шетелден уақытша тұруға келген Қазақстан Республикасының азаматтары.
Іс-әрекеттің алғашқы үш бөлігінің субъективті жағы тікелей ниет түрінде де, абайсызда да көрсетілуі мүмкін.
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:
Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);
Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;
Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);
Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;
Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;
Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;
Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);
Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);
Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;
Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;
Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;
Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;
Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);
Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;
Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.
Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).
Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы