136-бапқа түсініктемелер. Қазақстан Республикасы Азаматтық іс жүргізу кодексінің сот бұйрығын шығару туралы өтінішінің нысаны мен мазмұны
1. Сот бұйрығын шығару туралы өтініш осы Кодекстің 3-тарауында белгіленген аумақтық соттылықтың жалпы қағидалары бойынша сотқа беріледі.
2. Өтініш жазбаша нысанда не электрондық құжат нысанында беріледі. Өтініште:1) өтініш берілетін соттың атауы;2) Өндіріп алушының атауы, оның туған күні, тұрғылықты жері немесе орналасқан жері, жеке сәйкестендіру нөмірі, заңды тұлғаның деректемелері, бизнес-сәйкестендіру нөмірі;3) борышкердің атауы, оның туған күні, тұрғылықты жері немесе орналасқан жері, жеке сәйкестендіру нөмірі; сәйкестендіру нөмірі (егер ол өтініш берушіге белгілі болса), заңды тұлғаның деректемелері, бизнес-сәйкестендіру нөмірі; 4) Өндіріп алушының талабы және оған негізделген мән-жайлар;5) қоса беріліп отырған құжаттардың тізбесі, мәлімделген талапты растайтын құжаттар.
3. Жылжымалы мүлік талап етілген жағдайда, өтініште тиісті құжаттармен расталған осы мүліктің құны көрсетілуі керек.
4. Өтінішке қол қоюға немесе өтініш беруге өкілеттігі болған кезде өндіріп алушы немесе оның өкілі қол қояды. Өкіл беретін өтінішке оның өкілеттігін куәландыратын сенімхат қоса берілуге тиіс.Өтінішті электрондық құжат нысанында берген кезде ол өндіріп алушының немесе оның өкілінің электрондық цифрлық қолтаңбасымен куәландырылады. Электрондық құжат нысанында берілетін өтінішке осы бапта көрсетілген құжаттардың электрондық көшірмелері қоса беріледі.
5. Осы Кодекстің 135-бабында санамаланған талаптарды бұйрық немесе талап қою ісін жүргізу тәртібімен қарауға нұсқаусыз ұсынған кезде көрсетілген талаптар осы тараудың қағидалары бойынша қаралады.
1. Түсініктеме берілген нормада сот бұйрығын шығару туралы өтініштің нысаны мен мазмұнына қойылатын талаптар белгіленген. Сот бұйрығын шығару туралы өтініш АІЖК-нің 3-тарауында белгіленген аумақтық соттылықтың жалпы қағидалары бойынша сотқа беріледі. Заң әдебиеттеріндегі "аумақтық соттылықтың жалпы ережелері" ұғымы екіұшты түсіндіріледі. Мәселен, кейбір заңгерлер аумақтық соттылықтың жалпы ережесіне сәйкес жауапкердің орналасқан жері бойынша талап қойылатындықтан (АІЖК-нің 29-бабы), бұйрық өндірісінде аумақтық соттылықтың қалған түрлерін қолдану алынып тасталады деп санайды. Алайда, түсініктеме берілген норма АІЖК-нің 29-бабына емес, АІЖК-нің бүкіл 3-тарауына сілтеме жасайтынына назар аудару қажет. Сондықтан, бұйрық өндірісінде аумақтық соттылықтың барлық басқа ережелері (АІЖК-нің 30-33-баптары) қолданылады деп санаймыз. Мысалы, кәмелетке толмаған балаларды асырауға алимент өндіріп алу туралы өтініш Өндіріп алушының таңдауы бойынша өзінің тұрғылықты жері бойынша сотқа немесе борышкердің тұрғылықты жері бойынша сотқа берілуі мүмкін. Сонымен бірге, бұл ережелер белгілі бір алып қоюлармен қолданылуға жатады. Мәселен, АІЖК-нің 31-бабы онда аталған істердің айрықша соттылығы туралы тек жүктерді, жолаушыларды немесе багажды тасымалдау шарттарынан туындайтын тасымалдаушыларға қойылатын талаптарға қатысты қолданылуы мүмкін (4-бөлім).Егер Тараптардың бірі жеке тұлға болып табылса, жалпы юрисдикция сотына не егер Тараптар дара кәсіпкерлер және (немесе) заңды тұлғалар болып табылса, мамандандырылған ауданаралық экономикалық сотқа өтініш беріледі.
2. Сот бұйрығын шығару туралы өтініштің нысаны мен мазмұнына қойылатын талаптар негізінен талап қою арызы үшін белгіленген талаптарға ұқсас (АІЖК-нің 148-бабының екінші бөлігі). Сонымен қатар, бұйрық өндірісінің ерекшеліктеріне байланысты белгілі бір алып қоюлар бар. Атап айтқанда, сот бұйрығы шығарылатын талаптардың даусыз сипатын ескере отырып, сот бұйрығын шығару туралы өтініште дауды шешудің сотқа дейінгі тәртібінің сақталуы туралы мәліметтер көрсетілмейді. Борышкерлер саны бойынша өтініштің көшірмелерін ұсыну талап етілмейді, өйткені олар өтініштің келіп түскені және сот бұйрығы шығарылғаны туралы хабардар етілмейді.
3. Өтініш беруші жылжымалы мүлікті талап еткен жағдайда оның құнын көрсету қажет. Көрсетілген құн өтінішке қоса берілген құжаттармен расталуы тиіс. Егер өтініште көрсетілген құн мен тиісті құжаттарда көрсетілген құн арасында алшақтықтар болса, судья Өндіріп алушының талаптарының даусыздығына күмән келтіре алады және өтінішті қабылдаудан бас тарта алады. Сот бұйрығын шығару туралы өтініштің нысаны мен мазмұнына қойылатын белгіленген талаптарды сақтамау оны АІЖК-нің 138-бабы бірінші бөлігінің 5) тармақшасына сәйкес судьяның қайтаруына әкеп соғады.
4. Төртінші бөлікте қағаз жеткізгіште де, электрондық құжат нысанында да берілетін өтінішке қол қоюға қойылатын талаптар регламенттелген. Өтінішке өндіріп алушы немесе оның өкілі қол қоюы керек. Егер өтінішке өкіл қол қойса, оған осы өкілеттікті көрсете отырып, сенімхат қоса берілуі тиіс.
5. Егер АІЖК-нің 135-бабында көзделген талаптар бойынша өтініште оларды талап қою немесе бұйрық шығару тәртібімен қарауға көрсетілмесе, көрсетілген талаптар бұйрық шығару тәртібімен қаралады. Осылайша, егер өндіріп алушы өтініште АІЖК-нің 135-бабында көрсетілген өз талабын қарау тәртібін нақтыламаса, ол бұйрық шығару тәртібімен қаралатын болады. Бұл ереже мәлімделген талап даусыз болған жағдайда қолданылады.
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЖОҒАРҒЫ СОТЫНЫҢ КІТАПХАНАСЫ
Астана, 2016 жыл
УДК 347 (574)
К 63
ISBN 978-601-236-042-4
Конституция Заң Кодекс Норматив Жарлық Бұйрық Шешім Қаулы Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы