410-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің техникалық регламенттерінде белгіленген талаптарды қоспағанда, өрт қауіпсіздігі талаптарын бұзу немесе орындамау  

24-тарау. ҚОҒАМДЫҚ ҚАУІПСІЗДІК ПЕН ХАЛЫҚТЫҢ ДЕНСАУЛЫҒЫНА ҚОЛ СҰҒАТЫН ӘКІМШІЛІК ҚҰҚЫҚ БҰЗУШЫЛЫҚТАР

      ӘҚБтК-нің 24-тарауында көзделген құқық бұзушылықтардың жалпы объектісі қоғамдық қауіпсіздік және халықтың денсаулығы болып табылады.  

     24-тараудың баптарына түсініктеме беру кезінде ескерілетін қоғамдық қауіпсіздік ұғымы "Қазақстан Республикасының Ұлттық қауіпсіздігі туралы"2012 жылғы 6 қаңтардағы Қазақстан Республикасының Заңында берілген. Қоғамдық қауіпсіздік деп осы заңдағы ұлттық қауіпсіздіктің бір түрі ретінде азаматтардың өмірін, денсаулығы мен әл-ауқатын, қазақстандық қоғамның рухани-адамгершілік құндылықтарын және әлеуметтік қамсыздандыру жүйесін қоғамның тұтастығы мен оның тұрақтылығы қамтамасыз етілетін нақты және әлеуетті қатерлерден қорғау жай-күйі түсініледі (4-бап).

     Халықтың денсаулығы, қоғамдық қауіпсіздікпен қамтылғанына қарамастан, 24-тарауда көрсетілген құқық бұзушылықтардың дербес рулық объектісі ретінде ерекшеленеді. "Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы" 18 қыркүйектегі Қазақстан Республикасының Кодексінде Қоғамдық денсаулық ұғымы - халықтың психикалық, физикалық және әлеуметтік саламаттылығының кешенді сипаттамасы бар, ол қоғамның салауатты тамақтануды қоса алғанда, салауатты өмір салтын жүргізу, аурулар мен жарақаттардың алдын алу, сондай-ақ тіршілік ету ортасының қолайсыз факторларының әсерін болғызбау жөніндегі күш-жігерін көрсетеді (пп. 63 1-баптың 1-тармағы). Бұл ұғым 24-тараумен қорғалатын халықтың денсаулығы ұғымымен барынша сәйкес келеді.  

     Қоғамдық қауіпсіздік пен халықтың денсаулығын қамтамасыз ету үшін мемлекет көптеген ережелер қабылдайды, өмірдің әртүрлі салаларында талаптар қояды. Атап айтқанда, 24-тарауда өрт, санитарлық-эпидемиологиялық, радиациялық қауіпсіздік, су қоймаларындағы қауіпсіздік және өнімнің жекелеген түрлерінің қауіпсіздігі; техникалық реттеу, сәйкестік пен өлшем бірлігін бағалау; есірткі құралдарының, психотроптық заттар мен прекурсорлардың айналымы мен жарнамасы, құрамында есірткі бар дақылдарды ұстау; Медициналық және фармацевтикалық қызмет салалары туралы айтылады. Нысан бойынша 24-тарауда көрсетілгендерге ұқсас кейбір құқық бұзушылықтар ӘҚБтК-нің Ерекше бөлігінің басқа тарауларында болуы мүмкін екенін есте ұстаған жөн (жұмыстарды қауіпсіз жүргізу жөніндегі ережелерді бұзу (298-бап), ормандардағы өрт қауіпсіздігі және санитарлық ережелерді бұзу (367-бап). Әділдік үшін 24-тарауда оларды осы тарауға орналастыру тұрғысынан сұрақтар туғызатын құрамдар да бар екенін атап өткен жөн: Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Туына және Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Елтаңбасына қойылатын ұлттық стандарттарды бұзу (418-бап); өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы Заңнаманы бұзу (419-бап).  

     24-тарауда көрсетілген құқық бұзушылықтардың тікелей объектісі әртүрлі салалардағы және халықтың денсаулығындағы қоғамдық қауіпсіздік, сондай-ақ мемлекет белгілеген әртүрлі ережелер мен тәртіптер болуы мүмкін. Бірақ бұл ережелер мен ережелерді сақтамау қоғамдық қауіпсіздік пен халықтың денсаулығына қауіп төндіруі мүмкін, сондықтан олар қандай да бір жолмен рулық объектімен байланысты.  

      410-бап. Техникалық регламенттерде белгіленген талаптарды қоспағанда, өрт қауіпсіздігі талаптарын бұзу немесе орындамау

     1. Техникалық регламенттерде белгіленген талаптарды қоспағанда, ұйымдарда, ғимараттарда, құрылыстарда, тұрғын үйлерде, қоғамдық орындарда, ауыл шаруашылығы алқаптарында, технологиялық қондырғыларда, жабдықтарда, агрегаттарда және өзге де мүлікте өрт қауіпсіздігі талаптарын бұзу немесе орындамау, -

     Жеке тұлғаларға – бес, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға – он бес, орта кәсіпкерлік субъектілеріне – жиырма бес, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде ескерту жасауға немесе айыппұл салуға әкеп соғады.

     2. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет (әрекетсіздік), –

     Жеке тұлғаларға – он, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға – жиырма, орта кәсіпкерлік субъектілеріне – отыз, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     3. Қылмыстық құқық бұзушылық құрамы болмаған кезде адам денсаулығына зиян келтірген немесе елеулі залал келтірген өрттің туындауына әкеп соққан осы баптың бірінші бөлігінде көзделген іс-әрекет (әрекетсіздік), -

     Жеке тұлғаларға – он, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға – жиырма, орта кәсіпкерлік субъектілеріне – отыз, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     Ескерту. Осы бапқа қатысты әкімшілік құқық бұзушылық жасалған кездегі елу айлық есептік көрсеткіштен асатын сома залалдың Елеулі мөлшері деп танылады.

     410-бапта көзделген құқық бұзушылық объектісі өрт қауіпсіздігі (қоғамдық қауіпсіздік түрлерінің бірі ретінде) болып табылады, оның ережелері әртүрлі нормативтік құқықтық актілерде қамтылған.  

     "Азаматтық қорғау туралы" 2014 жылғы 11 сәуірдегі ҚР Заңының 61-бабына сәйкес өрт қауіпсіздігінің орындалуы үшін міндетті талаптары техникалық регламенттерде, өрт қауіпсіздігі қағидаларында, нұсқаулықтарда және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілерінде қамтылады.  

     Мысалы, Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 9 қазандағы № 1077 қаулысымен өрт қауіпсіздігі ережелері бекітілді. Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2017 жылғы 23 маусымдағы № 438 және № 439 бұйрықтарымен тиісінше "объектілерді қорғау үшін өрт техникасының қауіпсіздігіне қойылатын талаптар" және "өрт қауіпсіздігіне қойылатын жалпы талаптар"техникалық регламенттері бекітілді.  

     Техникалық регламенттерде көзделген өрт қауіпсіздігі талаптарының бұзылуы осы бапта, оның ішінде өртке қарсы қауіпсіздік талаптары бір мезгілде техникалық регламенттерде және басқа да нормативтік құқықтық актілерде қамтылған жағдайларда қамтылмайтынын ескеру қажет.  

     Техникалық регламенттерді қоспағанда, әртүрлі нормативтік құқықтық актілерде көзделген талаптардың бұзылуына байланысты құқыққа қайшы әрекеттер (әрекетсіздіктер) объективті тарап болып табылады. Объективті Тараптың факультативті элементі-бұл орын: ұйымдар, қоғамдық орындар, қоймалар, ауылшаруашылық жерлері, жатақханалар, тұрғын үйлер. ҚР Бас Прокурорының 2014 жылғы 19 қыркүйектегі бұйрығына сәйкес қоғамдық орындарда № 89" қылмыстық құқық бұзушылықтар туралы арыздар мен хабарламаларды қабылдау және тіркеу, сондай-ақ Сотқа дейінгі тергеп-тексерулердің бірыңғай тізілімін жүргізу қағидаларын бекіту туралы " халықтың пайдалануына, сондай-ақ бұқаралық іс-шараларды өткізуге, азаматтарға қызмет көрсетуге және демалуға арналған қалалар мен елді мекендердің шегінде немесе одан тыс жерлерде арнайы жабдықталған жалпы пайдалану орындары түсініледі.

     Қоғамдық орындарға мыналар жатады:

     1) білім беру және демалыс ұйымдары;

     2) денсаулық сақтау ұйымдары;

     3) қоғамдық тамақтану пункттері;

     4) кинотеатрлар, театрлар, цирктер, концерттік, көру және көрме залдары, спорт ареналары және жаппай демалуға арналған басқа да жабық құрылыстар, оның ішінде түнгі клубтар мен дискотекалар;

     5) мұражайлар, кітапханалар және дәрістер;

     6) жергілікті және алыс қатынайтын поездар, әуе, теңіз және өзен көлігі кемелері, қалалық, қалааралық автобустардың, маршруттық таксилердің және қалалық электр көлігінің салондары;

     7) әуежайлардың, теміржол, автомобиль және су вокзалдарының ғимараттары, теміржол вокзалдарының перрондары және метрополитендер;

     8) өткізу режимін пайдаланбайтын мемлекеттік органдар мен ұйымдардың үй-жайлары;

     9) жұмыс орындары болып табылатын Үй-жайлар, бұзақылық жасалған жағдайларда жұмыс істеу үшін еңбекшілер ұжымдары пайдаланатын өткізу режимі бар объектілерде;

     10) үйлердің кіреберістері.

     Субъективті жағы ниет немесе абайсыздық түрінде көрінеді.

     Құқық бұзушылық субъектілері өрт қауіпсіздігі ережелерін бұзуға немесе орындамауға жол берген жеке тұлғалар, дара кәсіпкерлер, лауазымды немесе заңды тұлғалар болуы мүмкін.

     2-бөлім осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет (әрекетсіздік) үшін неғұрлым қатаң жауапкершілікті көздейді.

     3-бөлім 410-баптың бірінші бөлігінде көзделген өрт қауіпсіздігі ережелерін бұзғаны үшін, егер бұл қылмыстық құқық бұзушылық құрамы болмаған кезде адам денсаулығына зиян келтірген немесе елеулі залал келтірген өрттің туындауына әкеп соқтырса, одан да қатаң әкімшілік жауаптылықты көздейді.

     Осылайша, әрекеттен (әрекетсіздіктен) басқа, бұл жағдайда құқық бұзушылықтың объективті жағына (3-бөлім бойынша саралау кезінде) адам денсаулығына зиян келтіруден немесе елеулі зиян келтіруден көрінетін салдарлар, сондай-ақ әрекет (әрекетсіздік) мен қоғамдық қауіпті салдарлар арасындағы себептік байланыс кіреді.

     Әкімшілік құқық бұзушылық жасалған кездегі елу айлық есептік көрсеткіштен асатын сома залалдың Елеулі мөлшері деп танылады.

410-бапта көзделген әкімшілік құқық бұзушылықтар жөніндегі хаттамаларды азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті органның уәкілетті лауазымды адамдары жасауға құқылы (804-баптың 3-бөлігі).

     410-бапта көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істерді азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті орган қарайды (686-баптың 1-бөлігі).  

Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:

     Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);

     Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;

     Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);  

     Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;

     Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;

     Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;

     Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);

     Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);  

     Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;

     Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;

     Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;

     Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;  

     Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);  

     Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;

     Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.  

     Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).

Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus  

Назар аударыңыз!  

«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.  

Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.    

Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы  Заң компаниясы