589-бапқа түсініктеме. Көліктегі өрт қауіпсіздігі қағидаларын Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексін бұзу  

  1. Көлікте белгіленген өрт қауіпсіздігі ережелерін бұзу -

     бес айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     2. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет, -

     он айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     "Азаматтық қорғау туралы" 2014 жылғы 11 сәуірдегі ҚР Заңының 1-бабының 57-тармағына сәйкес өрт қауіпсіздігі ұғымы анықталды. Өрт қауіпсіздігі-адамдардың, мүліктің, қоғамның және мемлекеттің өрттен қорғалу жағдайы.

     Көліктегі өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету саласында қалыптасатын қоғамдық қатынастар құқық бұзушылықтың жалпы объектісі болып табылады.

     Түсініктеме берілген құқық бұзушылықтың объективті жағы көліктегі өрт қауіпсіздігінің белгіленген ережелерін бұзатын әрекеттер (әрекетсіздіктер) түріндегі бір біліктілік белгісімен көрінеді.  

     ӘҚБтК-нің 589-бабының тақырыбына қарамастан, Қазақстан Республикасында тек көлікте өрт қауіпсіздігін қамтамасыз етудің мамандандырылған ережелері жоқ. Сонымен қатар, норма бланкет болып табылады, өйткені сұраққа жауап беру керек: "заң шығарушы осы бапта қандай көлік түрін білдіреді?".  

     Қазақстан Республикасы көлігі қызметінің құқықтық негіздері ҚР 1994 жылғы 21 қыркүйектегі N 156 Заңы болып табылады. "Қазақстан Республикасындағы көлік туралы". Осы Заңның 1-бөлігінің 6-тармағында көлік туралы түсінік берілген. Қазақстан Республикасының көлігі-Қазақстан Республикасының аумағында тіркелген:

     1) теміржол;

     2) Автомобиль;

     3) Теңіз;

     4) ішкі су;

     5) әуе;

     6) қалалық рельсті;

     7) Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан магистральдық құбыржол көлігі.

     Көліктегі өрт қауіпсіздігін сақтау көлік инфрақұрылымы объектілеріндегі өрт қауіпсіздігін бақылаусыз және қадағалаусыз мүмкін емес. Көлік инфрақұрылымының объектілері – темір жол, трамвай, жеңіл рельсті, монорельсті және ішкі су жолдарын, автомобиль жолдарын, тоннельдерді, эстакадаларды, көпірлерді, вокзалдар мен станцияларды, жолаушыларға қызмет көрсету пункттерін, Метрополитен желілерін, порттарды, порт құралдарын, кеме қатынасы гидротехникалық құрылыстарын, әуеайлақтарды, әуежайларды, көлік-логистикалық орталықтарды, байланыс жүйелерінің объектілерін қамтитын технологиялық кешен,  навигация және көлік құралдарының қозғалысын басқару, магистральдық құбыр, сондай-ақ көлік кешенінің жұмыс істеуін қамтамасыз ететін өзге де ғимараттар, құрылыстар, құрылғылар мен жабдықтар.

     Көлік құралдарын пайдалану, оның ішінде өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету шарттары белгіленген тәртіппен бекітілетін және көлік қатынастарының барлық қатысушылары үшін міндетті болып табылатын көліктің тиісті түрлерінде қолданылатын нормативтік актілермен айқындалады.  

     Азаматтық қорғау бөлімшелері Қазақстан Республикасында өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі мамандандырылған орган болып табылады. "Азаматтық қорғау туралы" 2014 жылғы 11 сәуірдегі ҚР Заңының 11-бабының 15) тармақшасына сәйкес Қазақстан Республикасының Үкіметі өрт қауіпсіздігінің жалпы қағидаларын бекітті.

     Өрт қауіпсіздігі қағидаларының 9-бөлімі "көлік объектілерін ұстау тәртібін"көздейді. Қағидалардың жекелеген тармақтарында:

     1) Автомобиль көлігін ұстау тәртібі;

     2) метрополитендерді ұстау тәртібі;

     3) теміржол көлігін ұстау тәртібі;

     4) жарылыс-өрт қауіпті және өрт қауіпті заттар мен материалдарды тасымалдау тәртібі.

     Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2014 жылғы 13 қарашадағы № 1196 қаулысына қосымшамен автомобиль көлік құралдарын пайдалануға жіберу жөніндегі негізгі ережелер бекітілген. Осы Ереженің негізінде автобустарды, жеңіл және жүк көліктерін, доңғалақты тракторларды өрт сөндіргішсіз пайдалануға тыйым салынады.

     Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің міндетін атқарушының 2015 жылғы 26 наурыздағы № 334 бұйрығымен бекітілген Теміржол көлігіндегі қауіпсіздікті қамтамасыз ету қағидаларының 11-тармағында өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету шаралары көзделген. Өрт қауіпсіздігі қамтамасыз етіледі:

     1) қауіпті жүктерді тиеуді, сұрыптауды және түсіруді, өрт қауіпсіздігі шараларын сақтау бөлігінде, сондай-ақ аталған жүктерді тиеуге жылжымалы құрамды дайындауды бақылауды ұйымдастыру;  

     2) белгіленген өртке қарсы режимді сақтау, өрт қауіпсіздігі шараларын сақтау бойынша нұсқамадан өтпеген адамдарды жұмысқа жібермеу;  

     3) Эвакуациялау жолдарын, өртке қарсы тосқауылдарды, жарылыстарды, кіреберістер мен жолдарды, өрт сөндіру құралдарын (гидранттарды, ішкі өрт крандарын, өрт сөндіргіштерді) күтіп-ұстауды бақылау және анықталған бұзушылықтар мен кемшіліктерді жою жөнінде шұғыл шаралар қабылдау мақсатында аумақты, ғимараттарды, өндірістік және қызметтік үй-жайларды мерзімді қарап-тексеруді жүргізу;

     4) жарамды ұстаумен, өрт сөндіру, өрт дабылы, құлақтандыру және байланыс қондырғыларының жұмыс істеуіне тұрақты дайындықпен қамтамасыз етіледі.

     Еуразиялық экономикалық комиссия кеңесінің 2012 жылғы 15 маусымдағы № 33 шешімімен бекітілген "шағын көлемді кемелердің қауіпсіздігі туралы" Кеден одағы регламентінің 32-тармағында өрт қауіпсіздігін қамтамасыз ету шаралары да көзделген. Моторлы шағын көлемді кемелер өрттің туындау себептерін ескере отырып, өртке қарсы жабдықтармен және мүлікпен жабдықталуы тиіс. Өртке қарсы жүйе (отпен күрес құралдары) қозғалтқыштардың қорғаныш қаптамаларының астына қорғаныш қаптамаларын ашпай немесе бөлшектемей өрт сөндіргішті беруді қамтамасыз етуге тиіс. Өртке қарсы мүлік осы мақсаттарға арналған қолжетімді орындарда тиісті таңбалау жазыла отырып орналастырылуға тиіс. Басқару бекетінің жанында кемінде бір өрт сөндіргіш орналастырылуы тиіс.

     Әуе кемелерін өрттен қорғау құралдарының кешені "Қазақстан Республикасының азаматтық әуе кемелерінің ұшуға жарамдылығы нормаларын бекіту туралы"Қазақстан Республикасы Инвестициялар және даму министрінің міндетін атқарушының 2015 жылғы 27 наурыздағы № 367 бұйрығымен бекітілген. Әуе кемелерін өрттен қорғау құралдарының кешені-өрттен қорғаудың конструктивтік шараларының, өрт дабылы мен өрт сөндіру құралдарының, оларды әуе кемелерінде бақылау мен басқарудың жиынтығы. Бұл нормативтік актіде әуе кемелерін өрттен қорғау шараларының үлкен кешені көзделген.

     Түсініктеме берілген баптың 2-бөлігінің объективті жағы әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған баптың бірінші бөлігінің саралау белгілерін көздейді.  

     Өрт қауіпсіздігі ережелерін бұзғаны үшін кінәлі адамдар осы құқық бұзушылықтың субъектілері болып табылады.

     Қарастырылып отырған баптың барлық бөліктері бойынша субъективті тарап тек тікелей ниет түрінде көрсетілуі мүмкін.

     Түсініктеме берілген бап бойынша іс жүргізуді қозғауға және әкімшілік жаза қолдануға құқылы:

     1) Азаматтық қорғау органдарының уәкілетті лауазымды адамдары (ӘҚБтК 686-бабының 1-бөлігі );

     2) әуе көлігіндегі бұзушылықтар бөлігінде азаматтық авиация саласындағы уәкілетті органның осыған уәкілеттік берілген лауазымды адамдары (ӘҚБтК 691-бабының 3-бөлігі );

     3) Қазақстан Республикасының Мемлекеттік шекарасы арқылы автомобиль, теңіз өткізу пункттерінде және тауарлар өткізілетін өзге де орындарда әкімшілік құқық бұзушылықтар жасалған кезде Мемлекеттік кірістер органдарының басшылары және олардың автомобиль көлігіндегі әкімшілік құқық бұзушылықтар жөніндегі орынбасарлары (ӘҚБтК 720-бабының 2-бөлігі).

     ӘҚБтК-нің 797-бабы 1-бөлігінің 1-тармағына сәйкес жоғарыда аталған уәкілетті лауазымды адамдар көлік құралын, кемені, оның ішінде шағын көлемді кемені ұстауды, жеткізуді және пайдалануға тыйым салуды жүзеге асыруға құқылы. Бұл қамтамасыз ету шарасы оларды уақытша сақтау үшін арнайы алаңдарға, тұрақтарға немесе стационарлық көліктік бақылау бекетіне іргелес жатқан алаңдарға, оның ішінде басқа көлік құралын (эвакуаторды), кемені немесе шағын көлемді кемені пайдалана отырып, ұстау себептері жойылғанға дейін жеткізу жолымен жүзеге асырылуы тиіс.

     Көлік құралын, кемені, оның ішінде шағын көлемді кемені ұстау кезінде ҚР Жоғарғы Сотының 2012 жылғы 9 сәуірдегі № 1 нормативтік қаулысының түсіндірмелерін ескеру қажет. Қамтамасыз ету шараларын қолдану заңды болуы керек, парасаттылық, қажеттілік және жеткіліктілік өлшемдеріне сәйкес келуі керек.

Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:

     Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);

     Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;

     Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);  

     Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;

     Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;

     Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;

     Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);

     Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);  

     Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;

     Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;

Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;

     Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;  

     Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);  

     Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;

     Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.  

     Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).

Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus  

Назар аударыңыз!  

«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.  

Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.    

Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы  Заң компаниясы