Талап қоюшының талап қойылғанға дейін талап қою мерзімін өткізіп алуы талап қоюдан бас тарту үшін дербес негіз болып табылады
И., м., с., Х. және К. сотқа "Ю" ӨК, "Банк" АҚ, "А" ЖШС, "Д" ЖШС-на акционерлердің жалпы жиналысының хаттамасын және "Банк" АҚ-ның қадағалау тәртібімен қайта қарау туралы өтініші бойынша келіп түскен жылжымайтын мүлік кепілі шарттарын жарамсыз деп тану туралы талап арызбен жүгінді. сот актілеріу бойынша. Талап-арыз ДК-нің жалпы жиналысы 2008 жылғы 17 қарашадағы жылжымайтын мүлікті банкке кепілге беру туралы шешім қабылдаған кезде кворум туралы талап сақталмағандығымен негізделген, осыған байланысты даулы хаттама және онда қабылданған шешім "Ю"ДК-нің жылжымайтын мүлкіне кепіл шартын жасасу үшін негіз бола алмайды. Жамбыл облысының мамандандырылған ауданаралық экономикалық сотының 2013 жылғы 28 наурыздағы шешімімен талап ішінара қанағаттандырылды. "Ю" ӨК пайшыларының жалпы жиналысының 2008 жылғы 17 қарашадағы шешімі жарамсыз деп танылды. Жылжымайтын мүлік кепілі шарттарын жарамсыз деп тану туралы талаптарды қанағаттандырудан бас тартылды. Азаматтық және әкімшілік істер жөніндегі апелляциялық сот алқасының қаулысымен сот шешімі өзгертілді, талап қоюдан бас тарту бөлігінде күші жойылды, осы бөліктегі талап қоюды қанағаттандыру туралы жаңа шешім шығарылды. Қалған бөлігінде сот шешімі өзгеріссіз қалды. Кассациялық сот алқасы апелляциялық сатының қаулысын өзгеріссіз қалдырды. Өтінішхатта өтініш беруші соттардың материалдық және іс жүргізу құқығының нормаларын бұзуына сілтеме жасай отырып, талап қоюды қанағаттандыру бөлігінде сот шешімін өзгертуді және апелляциялық және кассациялық сатылардың қаулыларының күшін жоюды сұрады. Іс материалдарын зерттегеннен кейін Жоғарғы Соттың азаматтық және әкімшілік істер жөніндегі қадағалау сот алқасы келесі қорытындыға келді. АІЖК-нің 364-бабы 1-бөлігінің 1), 3), 4) тармақшаларына сәйкес іс үшін маңызы бар мән-жайлар шеңберін дұрыс айқындамау және анықтау, шешімде баяндалған сот қорытындыларының істің мән-жайларына сәйкес келмеуі, материалдық құқық нормаларын дұрыс қолданбау сот шешімінің күшін жоюға не өзгертуге негіз болып табылады.
Іс материалдарымен 2008 жылғы 24 желтоқсанда "Банк" АҚ кредиторы мен "А" ЖШС және "Д" ЖШС қарыз алушылары арасында Бас кредиттік келісім жасалғаны анықталды, оған сәйкес банк қарыз алушыларға 95 000 000 теңге мөлшерінде жаңартылатын кредиттік желі белгіледі. Кредитордың қарыз алушылармен және кепіл беруші ретінде "Ю" ӨК-мен кредиттік келісім бойынша "А" ЖШС және "Д" ЖШС қабылдаған міндеттемелерін орындау үшін 2008 жылғы 24 Желтоқсанда ауданы 0,1832 га жер учаскесін жалға алу құқығымен әкімшілік ғимарат түріндегі №961/1z жылжымайтын мүлікке кепіл шарттары жасалды; Ауданы 0,6096 га жер учаскесін жалға алу құқығымен диірмен түріндегі жылжымайтын мүліктің №961/2Z; 6 жыл мерзімге уақытша өтеулі жер пайдалану (жалға алу) құқығымен алаңы 2,4300 га жер учаскесі бар консерві цехы түріндегі жылжымайтын мүліктің № 961/4z; уақытша өтеулі жер пайдалану (жалға алу) құқығымен кешенді база түріндегі жылжымайтын мүліктің № 961/4z даулы кепіл шарттарын жасаса отырып, "Ю" ӨК басқарма төрағасы А. "Ю" ӨК жарғысына және пайшылардың жалпы жиналысының 2008 жылғы 17 қарашадағы шешіміне сәйкес әрекет етті. Талапкерлердің талаптарын қанағаттандыра отырып, соттар 2008 жылғы 17 қарашадағы "Ю" ДК жалпы жиналысына 679 мүшенің тек 264 ДК мүшесі қатысты, яғни кворум болмады деген қорытындыға келді. Талапкерлер ескіру мерзімін жіберіп алмады, өйткені олар даулы "Ю" ДК жалпы жиналысының хаттамасының бар екендігі туралы тек 2012 жылдың қазан айында білді. Соттардың аталған тұжырымдары негізсіз болып табылады, заңнама нормаларына қайшы келеді және істің нақты мән-жайларына сәйкес келмейді. Оның мүшелерінің жалпы жиналысының 2005 жылғы 20 қаңтардағы шешімімен бекітілген "Ю" ӨК Жарғысының 10-тармағына сәйкес кооператив төрағасы ӨК қызметіне күнделікті басшылықты жүзеге асырады, жалпы жиналыстың шешімдерін орындайды, әртүрлі мемлекеттік және мемлекеттік емес ұйымдармен, жекелеген азаматтармен өзара қарым-қатынаста кооперативтің атынан шаруашылық шарттар жасасады, кооператив мүшелерінің жиналысына қатысады. "Өндірістік кооператив туралы" Заңның (бұдан әрі – заң) 16-бабы мен 18-бабы 7-тармағының мағынасынан басқарма төрағасы (кооператив төрағасы) кооперативтің мүлкіне билік ету кезінде жарғыда белгіленген мөлшерден асатын сомаға мәмілелерді алдын ала мақұлдауы тиіс екендігі шығады. "Ю" ӨК жарғысында бұл сома белгіленбеген, сондықтан соттардың "Ю" ӨК басқарма төрағасы А.пайшылардың жалпы жиналысының келісімінсіз кооператив мүлкін кепілге қою және оны соттан тыс сату туралы мәселені шеше алмады деген тұжырымдары негізсіз болып табылады. АК 99-бабының 3-тармағына сәйкес өндірістік кооператив мүшелерінің жалпы жиналысының айрықша құзыретіне: 1) кооператив Жарғысын өзгерту; 2) атқарушы, тексеру органдары мен байқау кеңесін құру және олардың мүшелерін кері қайтарып алу; 3) кооператив мүшелерін қабылдау және алып тастау; 4) кооперативтің қаржылық есептілігін бекіту және оның таза табысын бөлу; 5) кооператив мүшелерінің қаржылық есептілігін кооперативті қайта ұйымдастыру және тарату туралы. Заң актілерімен және құрылтай құжаттарымен жалпы жиналыстың айрықша құзыретіне өзге де мәселелерді шешу де жатқызылуы мүмкін. Кооперативтің жалпы жиналысының немесе Байқау кеңесінің айрықша құзыретіне жатқызылған мәселелерді олар кооперативтің атқарушы органдарының шешіміне бере алмайды. Заңның 18-бабының 7-тармағына сәйкес осы іске қатысты "Ю" ӨК атқарушы органының құзыретіне, оның ішінде Заңда көзделген шекте "Ю" ӨК мүлкіне билік ету де жатады. "Ю" ӨК Заңы мен жарғысында жалпы жиналыстың құзыретіне өндірістік кооперативтің мүлкін кепілге қою туралы мәселені жатқызу туралы ереже жоқ. Соттардың талапкерлер "Банк" АҚ қолдану туралы мәлімдеген талап қою мерзімін жіберіп алмады деген тұжырымдары, өйткені бұл жиналыс туралы талапкерлерге 2012 жылдың қазан айында ғана белгілі болды, келесі негіздер бойынша дәрменсіз. АК-нің 178-бабының 1-тармағына сәйкес талап қоюдың жалпы мерзімі үш жылда белгіленеді. АК-нің 180-бабының 1-тармағына сәйкес талап қою мерзімінің өтуі адам құқықтың бұзылғаны туралы білген немесе білуге тиіс болған күннен басталады. АК-нің 179-бабының 3-тармағына сәйкес талап қойылғанға дейін талап қою мерзімінің өтуі соттың талап қоюдан бас тарту туралы шешім шығаруына негіз болып табылады. Талап қоюшының талап қойылғанға дейін талап қою мерзімін өткізіп алуы талап қоюдан бас тарту үшін дербес негіз болып табылады. Заңның 9-бабына сәйкес ДК мүшесі кооперативтің қызметі туралы толық ақпарат алуға, оның ішінде оның бухгалтерлік және басқа құжаттамаларымен танысуға құқылы. Талапкерлер 2008 жылдың 17 қарашасынан бастап "Ю" ДК акционерлерінің жалпы жиналысының шешімі туралы білуі керек еді және олардың ескіру мерзімі ішінде бұзылған құқықтарын қорғау үшін сотқа жүгінуге мүмкіндігі болды, бірақ олай болмады. Жоғарыда айтылғандарды ескере отырып, Жоғарғы Соттың қадағалау сот алқасы іс бойынша шығарылған сот актілерінің күшін жойды, іс бойынша талап қоюдан бас тарту туралы жаңа шешім шығарылды.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
