Лауазымды адамның қылмыстық істі тоқтатқаны үшін пара алуы
Нұр-сұлтан қаласы Сарыарқа ауданының № 2 аудандық сотының 2020 жылғы 15 қаңтардағы үкімімен: бұрын сотталмаған А. Қылмыстық Кодекстің (бұдан әрі – ҚК) 24-бабының 3-бөлігі бойынша, 190-бабы 3-бөлігі 2) тармағы бойынша ұрланған мүліктің 7,5 еселенген сомасы мөлшерінде айыппұл салуға сотталды, бұл 5 250 Квазимемлекеттік сектор субъектілерінде қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып, 000 теңге, - ҚК-нің 28-бабының 4-бөлігі, 367-бабының 2-бөлігі бойынша параның 15 еселенген сомасы мөлшерінде айыппұл салуға, бұл 10 500 000 теңгені құрайды, өмір бойы квазимемлекеттік сектор субъектілерінде лауазым атқару құқығынан айырылады. ҚК-нің 58-бабының 3-бөлігінің негізінде неғұрлым қатаң жазаны неғұрлым қатаң сіңіру жолымен квазимемлекеттік сектор субъектілерінде қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып, 10 500 000 теңге сомасында айыппұл түпкілікті тағайындалды. Нұр-сұлтан қаласы Сарыарқа ауданының № 2 аудандық сотының 2020 жылғы 10 ақпандағы қаулысымен сот үкіміне: "квазимемлекеттік сектор субъектілерінде лауазымдарды атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып" деген сөздердің орнына мемлекеттік қызметте, судьяда, жергілікті өзін-өзі басқару органдарында, Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде және оның ведомстволарында, Қазақстан Республикасының Ұлттық банкінде және оның ведомстволарында, Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын, мемлекеттік ұйымдар мен квазимемлекеттік сектор субъектілерін реттеу, бақылау және қадағалау". Апелляциялық тәртіпте іс қаралмады. Наразылықта Бас Прокурор сотталған адамның кінәсінің дәлелденгеніне және оның іс-әрекеттерін саралаудың дұрыстығына дау айтпай, бірінші сатыдағы сот сотталған А-ға квазимемлекеттік сектор субъектілерінде қызмет атқару құқығынан өмір бойы айыру түрінде қосымша жаза дұрыс тағайындамағанын көрсетеді, өйткені Қылмыстық кодексте мұндай жаза көзделмеген.
Лауазымды адамның қылмыстық істі тоқтатқаны үшін пара алуы
Іс материалдарынан А. Нұр-сұлтан қаласы полиция департаменті Сарыарқа ауданы полиция басқармасының кіші жедел уәкілі, яғни лауазымды адам бола отырып, делдал арқылы пара беруге көндірумен ұштасқан алдау және сенімді теріс пайдалану жолымен А. - дан қылмыстық әрекетті тоқтатқаны үшін басшылыққа одан әрі беру үшін 700 000 теңге сомасында ақша қаражатын алғаны шығады істер. Бірінші сатыдағы сот сотталған А. - ға квазимемлекеттік сектор субъектілерінде қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыру түрінде қосымша жаза тағайындады. Содан кейін Қазақстан Республикасы қылмыстық іс жүргізу кодексінің (бұдан әрі-ҚІЖК) 476 – бабының 17) тармағының тәртібімен соттың 2020 жылғы 10 ақпандағы қаулысымен үкімнің қарар бөлігіне нақтылау енгізілді. Сот "квазимемлекеттік сектор субъектілерінде қызмет атқару құқығынан өмір бойына айыра отырып" деген тұжырымды: "мемлекеттік қызметте, судьяда, жергілікті өзін-өзі басқару органдарында, Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде және оның ведомстволарында, Қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу, бақылау және қадағалау жөніндегі уәкілетті органда, мемлекеттік ұйымдарда және квазимемлекеттік сектор субъектілерінде"деген сөздермен ауыстыруды ұйғарды. Сонымен қатар, бірінші сатыдағы сот ҚІЖК-нің 476-бабының тәртібімен жеке қаулы шығару арқылы қосымша жаза тағайындау кезінде жол берілген бұзушылықтарды түзету заңсыз және негізсіз. 2020 жылғы 11 қаңтардан бастап қолданысқа енгізілген "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне қылмыстық, қылмыстық іс жүргізу заңнамасын жетілдіру және жеке адамның құқықтарын қорғауды күшейту мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" 2019 жылғы 27 желтоқсандағы Қазақстан Республикасының Заңымен ҚК-нің 50-бабында бекітілген лауазымдарға орналасуға тыйым салу органдар мен ұйымдардың тізбесі кеңейтілді алайда, ҚК-нің 6-бабының 3-бөлігіне сәйкес осы Заңның күші 2020 жылғы 11 қаңтарға дейін жасалған қылмыстарға қолданылмайды. Қылмыстық іс материалдарынан А.қылмысы 2019 жылғы қарашада, яғни ҚК-нің 50-бабының 2-бөлігіне өзгерістер енгізілгенге дейін жасалғаны шығады. Осыған байланысты сотталған А. қосымша жаза мемлекеттік қызметте, судьяда, жергілікті өзін-өзі басқару органдарында, Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде және оның ведомстволарында, мемлекеттік ұйымдарда және Жарғылық капиталында мемлекет үлесі елу пайыздан асатын ұйымдарда, оның ішінде ұлттық басқарушы холдингтерде, ұлттық холдингтерде, ұлттық компанияларда лауазымдарды атқаруға өмір бойы тыйым салу түрінде тағайындалуға тиіс. акционері мемлекет болып табылатын ұлттық даму институттарында, олардың еншілес ұйымдарында, дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан астамы оларға тиесілі, сондай-ақ дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан астамы аталған еншілес ұйымдарға тиесілі заңды тұлғаларда. ҚІЖК-нің 49 және 52-тарауларына сәйкес негізгі де, қосымша да қате тағайындалған жазаны өзгерту мәселелері тек апелляциялық немесе кассациялық сатылардағы соттардың құзыретіне жатады.
Осы жағдайларда бірінші сатыдағы сот қылмыстық іс жүргізу заңнамасының нормаларын өрескел бұзуға жол берді, бұл жазаның қосымша түрін дұрыс анықтамауға әкелді. Жоғарыда айтылғандардың негізінде Жоғарғы Соттың қылмыстық істер жөніндегі сот алқасы бірінші сатыдағы соттың 2020 жылғы 15 қаңтардағы үкіміне нақтылау енгізу туралы қаулының күшін жойды. Бірінші сатыдағы соттың 2020 жылғы 15 қаңтардағы А. - ға қатысты үкімі өзгертілді. Тағайындалған А. мемлекеттік қызметте, судьяда, жергілікті өзін-өзі басқару органдарында, Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінде және оның ведомстволарында, жарғылық капиталында мемлекет үлесі елу пайыздан асатын мемлекеттік ұйымдар мен ұйымдарда, оның ішінде ұлттық басқарушы холдингтерде, ұлттық холдингтерде, ұлттық компанияларда, ұлттық даму институттарында лауазымдарды атқаруға өмір бойы тыйым салу түріндегі қосымша жаза акционері мемлекет болып табылатын олардың еншілес ұйымдарында, дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан астамы оларға тиесілі, сондай-ақ дауыс беретін акцияларының (қатысу үлестерінің) елу пайыздан астамы аталған еншілес ұйымдарға тиесілі заңды тұлғаларда. Қалған бөлігінде үкім өзгеріссіз қалады. Қазақстан Республикасы Бас Прокурорының наразылығы қанағаттандырылды.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
