Қылмыстық істер бойынша адвокат пара беру, алу
Қостанай облысы Қостанай қаласының 2019 жылғы 7 тамыздағы № 2 сотының үкімімен: О., бұрын сотталмаған, Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің (бұдан әрі – ҚК) 367-бабы 2-бөлігінің 4) тармағы бойынша 2 жылға бас бостандығынан айырылып, ұйымдық-бөлу және әкімшілік-шаруашылық міндеттерін орындауға байланысты лауазымдарды атқару құқығынан өмір бойына айырылды ең төменгі қауіпсіздік қылмыстық-атқару жүйесі мекемесінде жазасын өтей отырып, функцияларын жүзеге асырады. Сот үкімімен О. "К" ЖШС директоры бола тұра, 2018 жылғы 28 қыркүйекте директордың мемлекеттік мұрағаттың әкімшілік-шаруашылық бөлімі жөніндегі орынбасарына 300 000 теңге сомасында ақы төлеуді жеделдетіп алғаны және жеткізілетін жабдықты қабылдауға жәрдем көрсеткені үшін пара бергені үшін кінәлі деп танылды. Қостанай облыстық сотының қылмыстық істер жөніндегі сот алқасының 2019 жылғы 26 қыркүйектегі қаулысымен үкім өзгертілді. Бас бостандығынан айыру түріндегі жаза параның жиырма еселенген сомасы мөлшерінде айыппұлға ауыстырылды, бұл 6 000 000 теңгені құрайды. ҚК – нің 62-бабының 3-бөлігі негізінде о.қамауда ұстау уақыты 2019 жылғы 7 тамыздан бастап 2019 жылғы 26 қыркүйекке дейін төрт айлық есептік көрсеткіш (бұдан әрі-АЕК) үшін бір күн қамауда ұстау есебінен айыппұл түрінде жаза мерзімінде есептелді және 5 871 225 теңге мөлшерінде айыппұл түпкілікті айқындалды. ҚК 50-бабы 2-бөлігінің төртінші абзацында белгіленген тізбеге сәйкес лауазымдарға орналасуға тыйым салу туралы көрсете отырып, сотталған о.тағайындалған қосымша жаза нақтыланды. ҚК-нің 41-бабының 3-бөлігіне сәйкес айыппұл төлеуден жалтарған жағдайда, ол ҚК-нің 367-бабының 2-бөлігінде көзделген санкция шегінде бас бостандығынан айыруға ауыстырылуға жататыны түсіндірілді.
Прокурордың наразылығында жазаның дұрыс тағайындалмауына әкеп соққан қылмыстық заңның дұрыс қолданылмауына байланысты апелляциялық сатыдағы сот қаулысын өзгерту туралы мәселе қойылады. Сот үкімінде баяндалған мән-жайларда оған айыпталған іс-әрекетте сотталған О. - ның кінәсі туралы соттың қорытындылары дұрыс болып табылады және сот отырысында зерттелген дәлелдемелер жиынтығына негізделген және прокурордың наразылығында дауланбайды. ҚК 367-бабы 2-бөлігінің 4) тармағы бойынша О. - ның іс-әрекеттеріне дұрыс құқықтық баға берілді. Сонымен бірге, сотталған адамға айыппұл түрінде жаза тағайындау кезінде апелляциялық сот қылмыстық заңның талаптарын бұзды. Осылайша, жасалған қылмыстың белгісі ретінде көзделмеген жеңілдететін мән-жай болған және ауырлататын мән-жайлар болмаған кезде ҚК-нің 55-бабы 2-бөлігінің 1) тармағына сәйкес жазаның негізгі түрінің мерзімі немесе мөлшері осы Кодекстің Ерекше бөлігінің тиісті бабында көзделген ең жоғары мерзімнің жартысынан немесе мөлшерден аспауға тиіс. Үкімге сәйкес сот сотталушының кәмелетке толмаған балаларының болуын қылмыстық жауаптылық пен жазаны жеңілдететін мән-жай ретінде мойындады. Сот жауаптылық пен жазаны ауырлататын мән-жайларды анықтаған жоқ. ҚК-нің 11-бабына сәйкес ҚК-нің 367-бабы 2-бөлігінің 4) тармағында көзделген қылмыс ауырлығы орташа қылмыстарға жатады. О жасалған күні қолданыста болған осы баптың санкциясы. қылмыстар, параның жиырма еседен отыз есеге дейінгі мөлшерінде айыппұл түрінде жаза қарастырылған (қазіргі редакцияда 2020 жылғы 19 желтоқсанда санкция күшейтілді). ҚК-нің 5-бабына сәйкес әрекеттің қылмыстылығы мен жазалануы осы әрекетті жасау кезінде қолданыста болған Заңмен айқындалады. ҚК-нің 6 - бабының 3-бөлігіне сәйкес, әрекеттің қылмыстылығын немесе жазалануын белгілейтін, жауапкершілікті немесе жазаны күшейтетін немесе осы әрекетті жасаған адамның жағдайын басқаша нашарлататын Заңның кері күші болмайды. Тиісінше, тағайындалған О мөлшері. қылмыс жасау кезінде қолданылған қылмыстық заңға сүйене отырып, жаза параның он бес еселенген сомасының мөлшерінен аспауға тиіс, бұл 4 500 000 теңгені құрайды. "Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 6-бабын қолдану жөніндегі сот практикасы туралы" Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының 2016 жылғы 22 желтоқсандағы № 15 нормативтік қаулысының 10-тармағының түсіндірмесіне сәйкес қылмыстық құқық бұзушылық жасалған күн мен апелляциялық сот сатысының үкімі не сот актісі шығарылған күн арасында қылмыстық заң бірнеше рет өзгертілген жағдайларда қылмыстық құқық бұзушылық үшін неғұрлым қолайлы заң қолданылады. қылмыстық жауапқа тартылған адамдар, қылмыстық заң, оның ішінде аралық заң. Осылайша, ҚК-нің 62 - бабының 3-бөлігін қолдану кезінде 2019 жылы белгіленген АЕК сомасынан, яғни 2 525 теңгеден бастау керек.
Қылмыстық істер бойынша Адвокат пара беру, алу бұдан басқа, айыппұлды төлеуден жалтарған жағдайда оны ауыстыру тәртібін түсіндіре отырып, апелляциялық сатыдағы сот қаулыда ҚК-нің 41-бабының 3-бөлігін қате көрсетті, ал ҚК-нің 41-бабының 6-бөлігінің 4) - тармағын басшылыққа алу қажет болды. Баяндалғанның негізінде Жоғарғы Соттың қылмыстық істер жөніндегі сот алқасы ҚК-нің 55-бабы 2-бөлігінің 1) тармағының және ҚК-нің 6-бабының негізінде ҚК-нің 367-бабы 2-бөлігі бойынша тағайындалған айыппұл мөлшері 4 500 000 теңгеге дейін төмендетілді. 2019 жылғы 7 тамыз бен 2019 жылғы 26 қыркүйек аралығында төрт айлық есептік көрсеткіш үшін бір күн қамауда ұстау есебінен айыппұл түрінде жаза мерзімінде есептелді және 3 984 900 (үш миллион тоғыз жүз сексен) мөлшерінде айыппұл сомасы түпкілікті айқындалды төрт мың тоғыз жүз) теңге. ҚК-нің 41-бабы 6-бөлігінің 4) тармағына сәйкес айыппұл белгіленген мерзімдерде төленбеген кезде айыппұлдың төленген және өндіріп алынған бөлігін ескере отырып, ҚК-нің 367-бабы 2-бөлігінің санкциясы шегінде бас бостандығынан айырумен ауыстырылатыны нақтыланды. Қалған бөлігінде апелляциялық сатыдағы соттың қаулысы өзгеріссіз қалды. Қазақстан Республикасы Бас прокурорының міндетін атқарушының наразылығы қанағаттандырылды.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
