Табиғи монополиялар субъектілерін Мемлекеттік тіркелімге енгізу жөніндегі іс-қимылдарға шағымдану
Заңның 11-бабына сәйкес уәкілетті орган қалыптастыратын реттеліп көрсетілетін қызметтерді ұсынатын дара кәсіпкерлер мен заңды тұлғалардың тізімі табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімі болып табылады. Табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркеліміне енгізілмеген адамдардың реттеліп көрсетілетін қызметтерді ұсынуына жол берілмейді. Реттеліп көрсетілетін қызметтерді ұсынатын дара кәсіпкер немесе заңды тұлға уәкілетті органға оны тұтынушыларға реттеліп көрсетілетін қызметті ұсыну басталған күннен бастап күнтізбелік он бес күннен кешіктірмей табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркеліміне енгізу туралы өтінішпен жүгінеді. Табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімін қалыптастыру және жүргізу табиғи монополиялар субъектілерін қосу және одан шығару жолымен жүзеге асырылады. Табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімі республикалық және жергілікті бөлімдерден тұрады. Табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімінің республикалық бөліміне екі және одан да көп облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың аумағында реттеліп көрсетілетін қызметтерді ұсынатын табиғи монополиялар субъектілері енгізіледі. Табиғи монополиялар субъектілері Мемлекеттік тіркелімінің жергілікті бөлімдеріне бір облыстың немесе Республикалық маңызы бар қаланың немесе астананың аумағында реттеліп көрсетілетін қызметтерді ұсынатын табиғи монополиялар субъектілері енгізіледі. Табиғи монополия субъектісі табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркеліміне реттеліп көрсетілетін қызметті ұсыну орны бойынша енгізілуге жататын шетелдік заңды тұлғаны қоспағанда, дара кәсіпкердің немесе заңды тұлғаның тіркелген жері бойынша табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркеліміне енгізіледі.
Табиғи монополиялар субъектілерін Мемлекеттік тіркелімге енгізу жөніндегі іс-қимылдарға шағымдану
Реттеліп көрсетілетін қызметті ұсыну тоқтатылған жағдайда табиғи монополия субъектісі күнтізбелік он бес күннен кешіктірмей оны табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімінен шығару туралы өтінішті уәкілетті органға ұсынады. Заңның 2-бабы 3-тармағының 1) тармақшасына сәйкес осы Заңның күші табиғи монополиялар саласына жатқызылған қызметті жүзеге асыратын заңды тұлғаларға, егер қызмет тек қана өз мұқтажына арналған объектілерді салуға және пайдалануға байланысты болған жағдайда қолданылмайды. Мәселен, Қарағанды облысының СМЭС 2018 жылғы 5 мамырдағы шешімімен "К" ЖШС өтініші қанағаттандырылды, 2018 жылғы 22 қаңтардағы бұйрық негізінде ЖШС Департаментінің табиғи монополиялар субъектісінің мемлекеттік тіркелімінің жергілікті бөліміне енгізуі заңсыз деп танылды. Қарағанды облыстық сотының азаматтық істер жөніндегі сот алқасының 2018 жылғы 8 тамыздағы қаулысымен арызды қанағаттандырудан бас тарту туралы жаңа шешім шығара отырып, сот шешімі жойылды. Іс материалдарымен 2016 жылғы 1 наурызда ЖШС (Орындаушы) мен "А" ақ (Тапсырыс беруші) арасында аутсорсинг шарты (бұдан әрі – шарт) жасалғаны анықталды, оның талаптары бойынша ақ сұйытылған газ учаскесін күтіп ұстау, сондай-ақ газды енгізу нүктелеріне дейін беру және тұтынушы тек қана газ құбырларына қызмет көрсету бойынша бизнес-процесті ЖШС-ге береді Тапсырыс берушінің өзі. Шартқа қосымшалар оның ажырамас бөлігі болып табылады. № 1 қосымшада сұйытылған газ учаскесі және газ толтыру станциясы бойынша қаражат құрамы белгіленген, оның тізбесінде газ толтыру станциясы, ыдыстар, сұйытылған газдың, компрессордың магистральдық құбырлары және т.б. көрсетілген. АҚ өтінішпен Департаментке ЖШС-нің табиғи монополиялар туралы заңнаманы сақтауын тексеруді сұрап жүгінді. Тексеру жүргізе отырып, Департамент 2018 жылғы 22 қаңтардағы бұйрықпен ЖШС-ні табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімінің Қарағанды облысы бойынша жергілікті бөліміне топтық резервуарлық қондырғыдан тұтынушыны кіргізудегі кранға дейін газ құбырлары арқылы сұйытылған газды тасымалдау сияқты қызмет түрі бойынша енгізді. ЖШС-нің мәлімделген талабы жасалған шарт бойынша ЖШС-ге газ толтыру станциясы берілгендігіне, қызметтерді тек АҚ өзінің жабдықтарында көрсететіндігіне, сондықтан технологиялық ерекшеліктер мен заңнама талаптарын ескере отырып, тіркелімге енгізу үшін негіздер болмағандығына түрткі болды. Бірінші сатыдағы сот өтінішті қанағаттандыра отырып, ЖШС-ні тізілімге енгізудің заңсыздығы туралы қорытындыға келді, өйткені қызмет өз қажеттіліктері үшін жүзеге асырылады, газды тек тұтынушы болып табылатын АҚ ғана тұтынады. Апелляциялық сот алқасы бірінші сатыдағы соттың қорытындыларымен келіспеді.
Шешімнің күшін жойып, талап қоюдан бас тарта отырып, сот алқасы қызмет көрсету ЖШС берілген жабдықты пайдаланумен - сұйытылған газды тұтынушы, яғни ЖШС өз қажеттіліктері үшін жабдықты пайдаланумен айналыспайтынын атап өтті. Сонымен қатар, ЖШС қызмет алушы - сұйытылған газды тұтынушы болып табылатын АҚ-дан төлем алу мақсатында шарт негізінде өз қызметін жүзеге асырады, ЖШС өз қажеттіліктері үшін жабдықты пайдаланумен айналыспайды. Баяндалғанның салдарынан апелляциялық сатыдағы сот ЖШС-ге Заңның күші қолданылады деген қорытындыға келді, осыған байланысты Департаментпен ЖШС қызметі табиғи монополиялар саласындағы реттелетін қызметтер тізбесіне заңды түрде жатқызылды. "GP Tg" ЖШС сотқа Шығыс Қазақстан облысы бойынша департаментіне 2015 жылғы 24 ақпандағы бұйрықтың күшін жою жөніндегі міндетті жүктеу туралы өтінішпен жүгініп, Департамент 2016 жылғы 7 қарашадағы бұйрықпен "У В" ЖШС үшінші тұлғасының өтініші негізінде жүргізілген тексеру нәтижелері бойынша өтініш берушінің Мемлекеттік қызметке негізсіз енгізілгенін көрсетті Шығыс Қазақстан облысы бойынша табиғи монополиялар субъектілерінің реттеліп көрсетілетін қызметтер түрі бойынша-электр энергиясын беру және бөлу жөніндегі тіркелімі. Шығыс Қазақстан облысының СМЭС 2017 жылғы 17 қаңтардағы шешімімен өтінішті қанағаттандырудан бас тартылды. Апелляциялық сатыдағы сот аталған сот шешімін өзгеріссіз қалдырды. Соттар өз тұжырымдарын Заңның 4-бабы 1 – тармағының 3) тармақшасының, 14-бабы 1-тармағының 2) тармақшасының, 2014 жылғы 28 наурыздағы № 64-НҚ бұйрығымен бекітілген Табиғи монополиялар субъектілерін мемлекеттік тіркелімнен қосу және шығару қағидаларының 12-тармағының (бұдан әрі-қағидалар) талаптарымен негіздеді. Іс бойынша өтініш берушінің тіркелімге енгізілуіне 10кВ кабельдік желі, Сәтбаев даңғылы бойындағы № 371 трансформаторлық қосалқы станция оған меншік құқығында тиесілі екендігі анықталды. Қағидалардың 10-тармағына сәйкес дара кәсіпкер немесе заңды тұлға реттеліп көрсетілетін қызметтер фактілерін анықтаған кезде және (немесе) олар тіркелімге енгізу үшін құжаттарды ұсынудан бас тартқан жағдайларда уәкілетті орган оларды құжаттарды ұсынбай тіркелімге енгізеді. Бұл ретте табиғи монополия субъектісі оны тіркелімге енгізгеннен кейін осы Қағидалардың 9-тармағына сәйкес құжаттарды ұсынады.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
