518-бапқа түсініктеме. Шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарды қабылдайтын жеке немесе заңды тұлғалардың Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексін Халықтың көші-қоны саласындағы заңнамасын бұзуы  

     1. Қабылдаушы тұлғаның шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарды уақтылы тіркеу не олардың Қазақстан Республикасында болу құқығына құжаттарды ресімдеу не олардың белгілі бір болу мерзімі өткеннен кейін Қазақстан Республикасынан кетуі жөнінде шаралар қолданбауы не оларда болатын көшіп келушілер туралы Ішкі істер органдарын уақтылы хабардар етпеуі -

     Жеке тұлғаларға ескерту жасауға, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға он, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - он бес, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне жиырма айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     2. Қазақстан Республикасының Халықтың көші-қоны саласындағы заңнамасын бұза отырып, Қазақстан Республикасында болатын шетелдікке немесе азаматтығы жоқ адамға тұрғын үй беру не Қазақстан Республикасынан белгіленген мерзімде кетуден жалтару не нақты тұратын жерінің тіркеу кезінде көрсетілген мекенжайға сәйкес келмеуі, -

     Жеке тұлғаларға - жиырма бес, лауазымды адамға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға - қырық, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - елу бес, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне жетпіс бес айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     3. Осы баптың бірінші және екінші бөліктерінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекеттер, -

     Жеке тұлғаларға - отыз, лауазымды адамға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға - қырық, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - жетпіс, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     4. Қазақстан Республикасының Халықтың көші-қоны саласындағы заңнамасын бұза отырып, жүзеге асырылатын қызметтің визада не көші-қон карточкасында тіркелген кезде көрсетілген мақсаттарға сәйкес келмей, Қазақстан Республикасында болатын шетелдікпен немесе азаматтығы жоқ адаммен мәмілелер жасау, -

     Жеке тұлғаларға - отыз, лауазымды адамға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға - қырық, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - жетпіс бес, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-жүз елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     5. Осы баптың төртінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет, -

     Жеке тұлғаларға - елу, лауазымды адамға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға - жүз, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - жүз елу, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-үш жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

     Шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың Қазақстан Республикасында тұруының (болуының) белгіленген тәртібі құқық бұзушылықтың жалпы объектісі болып табылады.  

     Қазіргі уақытта шетел азаматтары мен азаматтығы жоқ адамдарды Қазақстан Республикасына кіруге шақыруды ресімдеу тәртібі "Шетелдіктердің құқықтық жағдайы туралы" 1995 жылғы 19 маусымдағы ҚР Заңымен, "Халықтың көші-қоны туралы" 2011 жылғы 22 шілдедегі ҚР Заңымен, сондай-ақ осы заңдарды орындау үшін қабылданатын "келу және азаматтығы жоқ адамдардың көшіп келушілердің Қазақстан Республикасында болуы, сондай-ақ олардың Қазақстан Республикасынан кетуі және көші-қонды бақылауды жүзеге асыру, сондай-ақ шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарды есепке алу қағидалары, Қазақстан Республикасының Мемлекеттік шекарасын заңсыз кесіп өтетін, Қазақстан Республикасының аумағында заңсыз болатын, сондай-ақ Қазақстан Республикасының аумағына кіруге тыйым салынған адамдар" (ҚР Үкіметінің 2012 жылғы 21 қаңтардағы № 148 Қаулысы).

     Осы баптың 1-бөлігі бойынша құқық бұзушылықтың объективті жағы қабылдаушы тұлғаның осы бап бойынша шаралар қабылдамауы түріндегі құқыққа қарсы әрекетсіздіктермен сипатталады:

     1) шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарды уақтылы тіркеу;  

     2) шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың Қазақстан Республикасында болу құқығына құжаттарды ресімдеу;

     3) шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың белгілі бір болу мерзімі өткеннен кейін Қазақстан Республикасынан кетуіне;

     4) Ішкі істер органдарын өздерінде болатын көшіп келушілер туралы уақтылы хабардар етпеу.

     10-1-тармақпен "Халықтың көші-қоны туралы" 2011 жылғы 22 шілдедегі № 477 ҚР Заңы қабылдаушы тұлғаға түсінік берілді. Қабылдаушы тұлға-Қазақстан Республикасында тұрақты тұратын Қазақстан Республикасының азаматы, шетелдік және азаматтығы жоқ адам немесе Қазақстан Республикасында тіркелген, уақытша тұру үшін Қазақстан Республикасына көшіп келушілерді шақыру туралы өтініш білдірген және (немесе) олардың тұруы үшін орын беретін заңды тұлға. Осы Заңның 6-бабының 4-тармағына сәйкес көшіп келушілерді тіркеуді ішкі істер органдары қабылдаушы тұлғалардың, сондай-ақ Қазақстан Республикасының Мемлекеттік шекарасы арқылы өткізу пункттерінен түсетін ҚР Ұлттық қауіпсіздік комитетінің ақпараты негізінде жүзеге асырады. Қабылдаушы тұлғалар Ішкі істер органдарына келген иммигранттар туралы олар келген күннен бастап үш жұмыс күні ішінде хабарлауға міндетті.

     Шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың болу құқығына құжаттарды ресімдеу "көшіп келушілердің паспорттарын тіркеу, қабылдаушы тұлғалардың оларда болатын көшіп келушілер туралы ақпарат беру, көші-қон карточкаларын дайындау және беру, көшіп келушілердің жүріп-тұруы, көшіп келушілердің жекелеген жерлерге (аумақтарға) келу қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2016 жылғы 27 қаңтардағы № 83 бұйрығы негізінде жүзеге асырылады), шетелдіктердің келуі, сондай-ақ шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың Қазақстан Республикасының аумағы арқылы транзиттік жол жүруі үшін жабық".

     Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2016 жылғы 27 қаңтардағы № 83 бұйрығына сәйкес қабылдаушы адамдар өздері келген көшіп келушілер туралы Ішкі істер органдарын олар келген күннен бастап үш жұмыс күні ішінде белгіленген нысан бойынша не визалық-көші-қон порталы арқылы хабардар етуге міндетті (www.vmp.gov.kz) "Бүркіт" бірыңғай ақпараттық жүйесі.

     Түсініктеме берілген баптың 2-бөлігіндегі құқық бұзушылықтың объективті жағы шетелдікке немесе азаматтығы жоқ адамға тұрғын үй беру түріндегі құқыққа қайшы әрекеттермен көрсетіледі

     1) Қазақстан Республикасының Халықтың көші-қоны саласындағы заңнамасын бұза отырып, Қазақстан Республикасында болады

     2) белгіленген мерзімде Қазақстан Республикасынан кетуден жалтарады;

     3) нақты тұратын жері тіркеу кезінде көрсетілген мекенжайға сәйкес келмейді.

     26-бап "Шетелдіктердің құқықтық жағдайы туралы" 1995 жылғы 19 маусымдағы N 2337 ҚР Заңы Қазақстан Республикасында болу қағидаларын бұзғаны үшін шетелдіктердің жауапкершілігінің құқықтық негіздерін қамтиды. Қазақстан Республикасында болу қағидаларын бұзған, яғни тұруға құқығы бар құжаттарсыз тұратын немесе жарамсыз құжаттар бойынша тұратын, тіркеудің не жүріп-тұрудың және тұрғылықты жерін таңдаудың белгіленген тәртібін сақтамайтын, өзі айқындаған болу мерзімі өткеннен кейін кетуден жалтаратын, сондай-ақ Қазақстан Республикасының аумағы арқылы транзиттік жол жүру қағидаларын сақтамайтын шетелдіктер әкімшілік жауаптылыққа жатады Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес.

     ҚР Үкіметінің 2012 жылғы 21 қаңтардағы № 148 қаулысымен бекітілген Көшіп келушілердің Қазақстан Республикасына келуі мен болуының, сондай-ақ олардың Қазақстан Республикасынан кетуінің қағидаларына сәйкес: "шетелдік Қазақстан Республикасында уақытша тұрғылықты жерін ауыстырған кезде қабылдаушы заңды немесе жеке тұлға бұл туралы үш күн мерзімде ішкі істер органдарына жазбаша хабарлайды. Тұрақты немесе уақытша тұрғылықты жері өзгерген жағдайда, көшіп келушілер күнтізбелік бес күн ішінде жаңа тұрғылықты жері бойынша ішкі істер органдарында қайта тіркеуден өтеді".

     Қаралып отырған баптың үшінші бөлігі әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған баптың бірінші және екінші бөліктерінің саралау белгілерін көздейді.  

     Осы баптың 4-бөлігі бойынша құқық бұзушылықтың объективті жағы Қазақстан Республикасында болатын шетелдіктермен немесе азаматтығы жоқ адамдармен Қазақстан Республикасының Халықтың көші-қоны саласындағы заңнамасын бұза отырып, жүзеге асырылатын қызметтің визада не көші-қон карточкасында тіркелген кезде көрсетілген мақсаттарға сәйкес келмеуі түрінде мәмілелер жасау нысанында көрсетіледі.

     Шетелдіктердің немесе азаматтығы жоқ адамдардың болу мақсаттары визада Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің міндетін атқарушының 2016 жылғы 24 қарашадағы № 11-1-2/555 және Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2016 жылғы 28 қарашадағы № 1100 бірлескен бұйрығының негізінде көрсетіледі.

     Визалар шетелдіктердің Қазақстан аумағында болуының түрлі мақсаттары бойынша берілуі мүмкін. Мысалы, туризм, діни іс-шараларға қатысу, инвестициялық қызмет, Қазақстан Республикасының аумағында түзеу мекемелерінде жазасын өтеп жатқан адамдарға бару, бала асырап алу, еңбек қызметі, оқу, гуманитарлық қызмет, жақын туыстарына күтім жасау және т. б.

Көші-қон карточкасы негізінде шетелдіктердің немесе азаматтығы жоқ адамдардың болу мақсаттары "көшіп келушілердің паспорттарын тіркеу, қабылдаушы тұлғалардың өздерінде болған көшіп келушілер туралы ақпарат беру, көші-қон карточкаларын дайындау және беру, көшіп келушілердің жүріп-тұруы, көшіп келушілердің жекелеген жерлерге кіруі қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Ішкі істер министрінің 2016 жылғы 27 қаңтардағы № 83 бұйрығының негізінде көрсетіледі (шетелдіктердің келуі, сондай-ақ шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың Қазақстан Республикасының аумағы арқылы транзиттік жол жүруі үшін жабық аумақтар)". "Сапардың мақсаты" көші-қон карточкасының бағанында мынадай мақсаттардың бірі көрсетіледі:

     1) жеке-қонаққа барғанда, жеке сипаттағы басқа да істер бойынша;

     2) қызметтік-іссапарға барған кезде, іскерлік сипаттағы басқа да істер бойынша;

     3) жұмысқа-жұмысқа бару кезінде;

     4) оқуға-Қазақстан Республикасының жоғары және арнаулы орта оқу орындарында оқитын студенттер үшін, сондай-ақ тағылымдамаға немесе практикаға баратын адамдар үшін;

     5) емдеуге-Қазақстан Республикасының медициналық ұйымдарына емделуге баратын адамдар үшін;

     6) туризм – турист ретінде жүретін адамдар үшін.

     Қазақстан Республикасында визасыз келу және болу тәртібі туралы халықаралық шарттар жасалған елдердің азаматтарының болу мақсаты өзгерген кезде олар тиісті мақсаты көрсетілген жаңа көші-қон карточкасын ресімдейді.

     Зерттелетін баптың 5-бөлігі бойынша құқық бұзушылықтың объективті жағы әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған осы баптың 3-бөлігінің саралау белгілерін көздейді

     Баптың 3 және 5-бөліктері бойынша әкімшілік жаза қолдануға уәкілетті лауазымды адамдар құқық бұзушының қайталама әрекеттерін жауапкершілікті ауырлататын мән-жай ретінде емес, құқық бұзушылықтың саралаушы белгісі ретінде ғана ескеруі тиіс екенін атап өткен жөн.

     Осы баптың барлық бөліктері бойынша құқық бұзушылық субъектілері:

     1) жеке тұлғалар;

     2) лауазымды тұлғалар;

     3) заңды тұлғалар, атап айтқанда шағын, орта, ірі кәсіпкерлік субъектілері немесе коммерциялық емес ұйымдар.

     Шағын кәсіпкерліктің заңды тұлғаларын айқындау және олардың орта және ірі кәсіпкерлік субъектілерінен айырмашылығы Қазақстан Республикасының 2015 жылғы 29 қазандағы № 375 Кәсіпкерлік кодексімен регламенттелген.

     Құқық бұзушылықтың субъективті жағы тікелей ниет түрінде де, абайсызда да көрінуі мүмкін.

     Әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер бойынша іс қозғауға және ӘҚБтК нің 518 бабы бойынша әкімшілік жаза қолдану құқығына юрисдикциялық өкілеттіктер берілген:

     1)ішкі істер министрлігі комитеттерінің төрағалары мен департаменттерінің бастықтары, аумақтық ішкі істер органдарының, әкімшілік, көші-қон полициясы бөлімшелерінің, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың жергілікті полиция қызметінің бастықтары, олардың орынбасарлары (ӘҚБтК 685-бабының 2-тармағының 1-тармағы);  

     2) бөлімдердің, полиция бөлімшелерінің, әкімшілік, көші-қон полициясы бөлімшелерінің, ауданның (қаланың, қаладағы ауданның)жергілікті полиция қызметінің бастықтары және олардың орынбасарлары (ӘҚБтК-нің 685-бабы 2-тармағының 2-тармағы);  

     3)Ішкі істер органдарының желілік бөлімдерінің, бөлімшелерінің, полиция пункттерінің бастықтары және олардың орынбасарлары (ӘҚБтК 685-бабының 2-бөлігінің 3-тармағы);

     4) ұлттық қауіпсіздік комитеті департаментінің бастығы және оның орынбасарлары, аумақтық органдардың басшылары және олардың орынбасарлары (ӘҚБтК 726-бабының 2-бөлігі).

Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:

     Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);

     Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;

     Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);  

     Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;

     Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;

     Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;

     Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);

     Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);  

     Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;

     Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;

     Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;

     Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;  

     Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);  

     Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;

     Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.  

     Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).

Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus  

Назар аударыңыз!  

«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.  

Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.    

Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы  Заң компаниясы