187-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасының туристік қызмет туралы Заңнамасын Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексін бұзу
1. Туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың туристерге туристік қызмет көрсету қағидаларында көрсетілген саяхаттардың ерекшеліктері, саяхат жасау кезінде кездесуі мүмкін қауіптер туралы мәліметтерді ұсынбауы, уақтылы немесе толық ұсынбауы не туристердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған алдын алу шараларын жүзеге асырмауы, -
шағын кәсіпкерлік субъектілеріне - он жеті, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - жиырма бес, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
2. Туристік қызметті жүзеге асыратын тұлғалардың туристік қызмет көрсетуге жазбаша шарт жасаспай туристік қызметтер көрсетуі -
лицензияның қолданылуын тоқтата тұра отырып, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне - он жеті, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - жиырма бес, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
3. Осы баптың бірінші және екінші бөліктерінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған әрекеттер (әрекетсіздік), -
лицензиядан айыра отырып, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне - отыз бес, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - елу, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
4. Туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың мүдделі мемлекеттік органдарға және туристердің отбасына саяхат кезінде туристермен болған төтенше жағдайлар туралы ақпарат бермеуі немесе уақтылы ұсынбауы -
лицензияның қолданылуын тоқтата тұра отырып, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне - отыз бес, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - елу, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
5. Осы баптың төртінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет (әрекетсіздік), -
лицензиядан айыра отырып, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне - жетпіс бес, орта кәсіпкерлік субъектілеріне - жүз, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-жүз елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Түсініктеме берілген бап Қазақстан Республикасының туристік қызмет туралы заңнамасын бұзғаны үшін әкімшілік жауапкершілікті белгілейді.
Қазақстан Республикасының туристік қызмет туралы заңнамасы "Қазақстан Республикасындағы туристік қызмет туралы" 2001 жылғы 13 маусымдағы № 211-II ҚР Заңының 2-бабының 1-тармағына сәйкес ҚР Конституциясына негізделеді және МК, "ҚР туристік қызмет туралы" ҚР Заңынан, ҚР өзге де нормативтік құқықтық актілерінен тұрады.
Туристік қызмет-бұл жеке немесе заңды тұлғалардың туристік қызметтерді ұсыну жөніндегі кәсіпкерлік қызметі.
ӘҚБтК-нің 187-бабында көзделген құқық бұзушылықтардың жалпы объектісі ҚР заңнамасында белгіленген және Қазақстан Республикасында кәсіпкерлік қызметті жүзеге асырудың мемлекет қорғайтын тәртібі болып табылады.
ӘҚБтК-нің 187-бабында көзделген құқық бұзушылықтардың тікелей объектісі ҚР заңнамасында белгіленген және туристік қызметті жүзеге асырудың мемлекет күзететін тәртібі болып табылады.
ӘҚБтК-нің 187-бабында көзделген құқық бұзушылықтардың субъектілері туристік қызметті жүзеге асыратын адамдар болып табылады.
Туристік қызметті жүзеге асыратын тұлғалар – турагенттер, туроператорлар, туризм нұсқаушылары, сондай-ақ туристік қызметтерді өз бетінше көрсететін гидтер (гид-аудармашылар), экскурсоводтар.
Турагент-туристік агенттік қызметті (турагенттік қызметті), яғни туроператор қалыптастырған туристік өнімді ілгерілету және өткізу жөніндегі кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын жеке және (немесе) заңды тұлға.
Туроператор-туристік операторлық қызметке (туроператорлық қызметке) лицензиясы бар және лицензияланатын туроператорлық қызметті, яғни туристік өнімді қалыптастыру, оны туристік агенттер мен туристерге ілгерілету және өткізу, сондай-ақ ҚР бейрезиденті қалыптастырған туристік өнімді ілгерілету және өткізу жөніндегі кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын жеке және (немесе) заңды тұлға. Туристік өнім-бұл саяхат барысында туристің қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жеткілікті туристік қызметтердің жиынтығы. Туристік қызметтер-бұл туристің қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін қажетті, оның саяхаты кезінде және осы сапарға байланысты көрсетілетін қызметтер (орналастыру, тасымалдау, тамақтану, экскурсиялар, туризм нұсқаушыларының, гидтердің (гид-аудармашылардың) қызметтері және туристік қызмет көрсету шартында көзделген, сапардың мақсаттарына байланысты көрсетілетін басқа да қызметтер.
Туризм нұсқаушысы-тиісті біліктілігі мен туристік маршруттардан өту тәжірибесі бар кәсіби дайындалған жеке тұлға.
Гид (гид – аудармашы)-уақытша болатын елдегі (жердегі) туристік ресурстармен танысу бойынша туристерге экскурсиялық-ақпараттық, ұйымдастырушылық қызметтер көрсететін кәсіби дайындалған жеке тұлға.
Экскурсовод-уақытша болатын елдегі (жердегі) туристік ресурстармен танысу бойынша туристерге экскурсиялық-ақпараттық, ұйымдастырушылық қызметтер көрсету үшін тиісті біліктілігі бар кәсіби дайындалған жеке тұлға.
"ҚР-дағы туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 23-бабының императивті талабы бойынша гид (гид-аудармашы), туризм нұсқаушысы, экскурсовод тек ҚР азаматы бола алады. Тиісінше, шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдардың ҚР-да мұндай қызметті жүзеге асыруы кәсіпкерлікпен айналысқаны үшін әкімшілік жауапкершілікті көздейтін әкімшілік құқық бұзушылықтың құрамын құрайды.
Туроператорлық қызметті туроператор тиісті лицензия алғаннан кейін ғана жүзеге асыра алады. Турагенттің, гидтің (гид-аудармашының), экскурсоводтың немесе туризм нұсқаушысының қызметі "туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 15-3-бабына және "рұқсат және хабарлама туралы" ҚР Заңына сәйкес қызметті жүзеге асырудың басталғаны туралы хабарлама берілгеннен кейін жүзеге асырылуы мүмкін. Қызметті лицензия алмай немесе хабарлама жібермей жүзеге асыру кезінде туристік қызметті іс жүзінде жүзеге асыратын тұлғалар қызметті рұқсатсыз (лицензиясыз) немесе хабарлама жібермей жүзеге асырғаны үшін тиісті баптар бойынша жауапқа тартылады. Құқық бұзушыны ӘҚБтК-нің көрсетілген баптары бойынша әкімшілік жауаптылыққа тарту оларды түсініктеме берілген бап бойынша жасаған құқық бұзушылықтары үшін әкімшілік жауаптылықтан босатпайды.
ӘҚБтК – нің 187-бабында көзделген әкімшілік құқық бұзушылықтардың субъективті жағы құқық бұзушылар-жеке тұлғалар (дара кәсіпкерлерді қоса алғанда) үшін қасақана не абайсыздық түріндегі кінәсімен сипатталады. Адамның кінәсі оның жасаған заңсыз әрекеттеріне және олардың зиянды салдарына психикалық қатынасы арқылы анықталады.
Заңды тұлғалар субъектілері болып табылатын құқық бұзушылықтың субъективті жағы тек жеке тұлғаларға қатысты әкімшілік жауаптылыққа тарту шарты ретінде кінәні белгілеу туралы заңнамалық талаптың болуы салдарынан белгіленуге жатпайды. ҚР әкімшілік жауапкершілік туралы заңнамасы бойынша заңды тұлғалар осы әрекетті жасаған заңды тұлғаның лауазымды адамдарының кінәсін ескермей, ӘҚБтК-де әкімшілік жауаптылық көзделген құқыққа қайшы әрекетті не әрекетсіздікті жасау фактісі үшін ғана әкімшілік жауаптылықта болады.
ӘҚБтК-нің 187-бабында көзделген әкімшілік құқық бұзушылықтардың құрамы ресми болып табылады. Оларды жасағаны үшін әкімшілік жауапкершілікке тарту үшін құқық бұзушының мемлекетке, ұйымға немесе азаматқа ҚР туристік қызмет туралы заңнамасын бұзу нәтижесінде материалдық залал келтіру фактісін анықтау талап етілмейді.
Алайда, құқық бұзушылық жасау нәтижесінде материалдық залал келтірілген кезде мұндай залалды құқықтары мен мүдделері бұзылған мүдделі тұлға толық көлемде өтеуге қоя алады, өйткені құқық бұзушыны түсініктеме берілген бап бойынша әкімшілік жауаптылыққа тарту оны жіберілген бұзушылықтарды жоюдан және келтірілген залалды өтеуден босатпайды.
Түсініктеме берілген мақаланың 1-бөлігі туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың туристерге туристік қызмет көрсету қағидаларында көрсетілген саяхаттардың ерекшеліктері, саяхат жасау кезінде кездесуі мүмкін қауіптер туралы мәліметтерді ұсынбауы, уақтылы немесе толық ұсынбауы не туристердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған алдын алу шараларын жүзеге асырмауы үшін әкімшілік жауапкершілікті белгілейді.
Түсініктеме берілген баптың 1-бөлігінде көзделген құқық бұзушылықтың объективті жағы туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың туристерге саяхат ерекшеліктері, саяхат жасау кезінде кездесуі мүмкін қауіптер туралы мәліметтерді ұсынбауында, уақтылы немесе толық ұсынбауында көрініс табатын адамның құқыққа қайшы (ал жеке тұлғалар үшін – сондай-ақ кінәлі) әрекеттер жасауымен сипатталады. немесе туристердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған алдын алу шараларын жүзеге асырмау.
Турист-бұл жиырма төрт сағаттан бір жылға дейінгі кезеңге уақытша болатын елге (орынға) баратын және онда (онда) сауықтыру, танымдық, кәсіптік-іскерлік, спорттық, діни және өзге де мақсаттарда ақылы қызметпен айналыспай-ақ кемінде бір түнеуді жүзеге асыратын жеке тұлға.
Талап бойынша 4-тармақ. "Туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 26-сы, туристік қызметті жүзеге асыратын тұлғалар саяхат басталғанға дейін үш күн бұрын туристерге сапардың ерекшеліктері туралы, оған уақытша болатын елге (орынға) келу, кету және болу қағидалары, заңнама, жергілікті жердің салт-дәстүрлері туралы қажетті және дұрыс ақпарат кіретін мәліметтерді жазбаша нысанда беруге міндетті ерекше қорғалатын діни рәсімдер, храмдар, табиғат, тарих, мәдениет ескерткіштері және басқа да туристік көрсету объектілері, қоршаған ортаның жай-күйі, сондай-ақ қауіптер туралы, олар саяхат кезінде кездесіп, туристердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған алдын алу шараларын жүзеге асыра алады.
Туристердің қауіпсіздігі деп жоғарыда аталған Заңның 26-бабының 2-тармағына сәйкес туристердің жеке қауіпсіздігі, олардың мүлкінің сақталуы және саяхат кезінде қоршаған ортаға зиян келтірмеу, сондай-ақ туризмді заңсыз көші-қон және үшінші елдерге транзит, азаматтарды жыныстық, еңбек және өзге де пайдалану мақсатында пайдалануды болғызбауға бағытталған шаралар кешені түсініледі.
Туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың оларға заңмен жүктелген міндеттерді орындамауы немесе тиісінше орындамауы жасалғаны үшін айыппұл түрінде әкімшілік жаза белгіленген түсініктеме берілген баптың 1-бөлімінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылықтың құрамын құрайды.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 1-бөлігінде көзделген құқық бұзушылық жасағаны үшін айыппұлдың мөлшері құқық бұзушының кәсіпкерлік субъектілерінің қай санатына жататынына байланысты сараланған болып табылады. Көрсетілген байланыста құқық бұзушыны әкімшілік жауаптылыққа тартатын орган адамды жауапқа тартпас бұрын осы адамның құқықтық жағдайын және ол жататын кәсіпкерлік санатын алдын ала белгілеуі қажет.
Құқық бұзушы жататын кәсіпкерлік санатына байланысты айыппұл мөлшері:
- шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін-17 АЕК,
- орта кәсіпкерлік субъектілері үшін-25 АЕК
- ірі кәсіпкерлік субъектілері үшін-50 АЕК.
Айыппұлдардың мөлшері әрбір санаттағы құқық бұзушылар үшін тіркелген болып табылады және оларды салатын орган өзгертпеуге тиіс.
Түсініктеме берілген баптың 1-бөлігінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер қаралады және құқық бұзушыларға оларды жасағаны үшін әкімшілік жазаларды туристік қызмет саласындағы уәкілетті орган немесе сот, іс сотта қаралған жағдайда қолданады.
Түсініктеме берілген баптың 2-бөлігі туристік қызмет көрсетуге жазбаша шарт жасаспай, туристік қызметті жүзеге асыратын тұлғалардың Туристік қызметтер көрсетуі үшін әкімшілік жауапкершілікті белгілейді.
Түсініктеме берілген баптың 1-бөлігінде көзделген құқық бұзушылықтың объективті жағы туристік қызмет көрсететін адамның туристік қызмет көрсетуге жазбаша шарт жасаспай туристік қызмет көрсетуде көрінетін құқыққа қайшы (ал жеке тұлғалар үшін – сондай-ақ кінәлі) іс-әрекеттер жасауымен сипатталады.
Туристік қызмет көрсету шарты-бұл туристік қызметті жүзеге асыратын тұлға мен Турист арасындағы туристік қызметтерді ақылы көрсету жөніндегі келісім.
"Туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 15-бабы 3-тармағының талабы бойынша туристік қызметтер көрсету шарт негізінде жүзеге асырылады. Туристік қызмет көрсетуге арналған шарт гид (гид-аудармашы) және экскурсовод жасасатын шарттарды қоспағанда, жазбаша нысанда жасалады және ҚР заңнамасына сәйкес болуға тиіс. Туристік қызмет көрсету шартының елеулі талаптары ҚР Үкіметі бекіткен үлгілік шартта белгіленеді.
Тиісінше, гидтер мен экскурсоводтар түсініктеме берілген баптың 2-бөлігі бойынша әкімшілік жауапкершілік субъектілері болып табылмайды.
"Туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 15-бабы 3-тармағының талабы бойынша туристік өнімді жылжыту және өткізу туроператормен жазбаша нысанда жасалған туристік өнімді сатуға арналған агенттік шарт негізінде жүзеге асырылады. Туроператор мен турагент арасындағы туристік өнімді сатуға арналған агенттік шартта туристік өнімді қалыптастырған туроператор туралы мәліметтер, турагенттің туроператор атынан туристермен мәмілелер жасауға өкілеттіктері, турист не туристік өнімге кіретін жекелеген туристік қызметтерді көрсететін үшінші тұлғалар турист не туроператор мен турагенттің өзара іс-қимыл жасау тәртібі, туристік маршруттың талаптары, сипаттамасы міндетті түрде қамтылуға тиіс, туристік өнім туралы анық Ақпарат және туристік өнім туралы анық емес ақпарат ұсынбағаны немесе ұсынғаны үшін Тараптардың әрқайсысының турист алдындағы жауапкершілігі. Туроператор туристік қызмет көрсету шарты бойынша міндеттемелерді орындамағаны немесе тиісінше орындамағаны үшін (оның ішінде туристерге туристік өнімге кіретін қызметтерді көрсетпегені немесе тиісінше көрсетпегені үшін, бұл қызметтер кіммен көрсетілгеніне немесе көрсетілгеніне қарамастан) турист алдында ҚР заңдарында көзделген жауаптылықта болады.
Осылайша, туроператорлар мен турагенттердің туристік қызметтер көрсетуге жазбаша шарт жасасу бойынша оларға заңмен жүктелген міндеттерді орындамауы түсініктеме берілген баптың 2 – бөлімінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылықтың құрамын құрайды, оны жасағаны үшін айыппұл түрінде, ал туроператорларға қатысты-айыппұл түрінде және туристік операторлық қызметті жүзеге асыруға лицензияның қолданылуын тоқтата тұру.
ҚР "туристік қызмет туралы" Заңының 15-бабының 2-тармағына сәйкес, бұрын жасалған шарттардан туындайтын міндеттемелерді қоспағанда, туроператорлық қызметке лицензияның қолданылуын тоқтата тұру туристік қызметтер көрсетуге тыйым салуға әкеп соғады.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 1-бөлігінде көзделген құқық бұзушылық жасағаны үшін айыппұлдың мөлшері құқық бұзушының кәсіпкерлік субъектілерінің қай санатына жататынына байланысты сараланған болып табылады. Көрсетілген байланыста құқық бұзушыны әкімшілік жауаптылыққа тартатын орган адамды жауапқа тартпас бұрын осы адамның құқықтық жағдайын және ол жататын кәсіпкерлік санатын алдын ала белгілеуі қажет.
Құқық бұзушы жататын кәсіпкерлік санатына байланысты айыппұл мөлшері:
- шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін-17 АЕК,
- орта кәсіпкерлік субъектілері үшін-25 АЕК
- ірі кәсіпкерлік субъектілері үшін-50 АЕК.
Айыппұлдардың мөлшері әрбір санаттағы құқық бұзушылар үшін тіркелген болып табылады және оларды салатын орган өзгертпеуге тиіс.
Түсініктеме берілген бапта көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер қаралады және құқық бұзушыларға оларды жасағаны үшін әкімшілік жазалар бұл туралы ӘҚБтК-нің тиісті нормасында тікелей көрсетілуіне байланысты сотпен қолданылады.
Түсініктеме берілген баптың 2-бөлігінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттамаларды туристік қызмет саласындағы уәкілетті органның лауазымды адамдары жасауға құқылы.
Лицензияның қолданылуын тоқтата тұру туралы қаулының орындалуын тиісті әкімшілік жаза қолданған судья, уәкілетті орган (лауазымды адам) әкімшілік жауаптылыққа тартылған адамның немесе оның өкілінің (заңды өкілінің) өтініші негізінде жаза тағайындауға негіз болған мән-жайлар жойылған жағдайларда мерзімінен бұрын тоқтатуы мүмкін.
Түсініктеме берілген баптың 3-бөлігі әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде түсініктеме берілген баптың 1 немесе 2-бөлімінде көзделген кез келген әрекетті жасағаны үшін неғұрлым қатаң жаза белгілейді.
Бұл ретте түсіндірме баптың 3-бөлімінде көзделген құқық бұзушылық құрамының объектісі, субъективті жағы және субъектілері өзінің сипаттамасында ӘҚБтК 187-бабының 1 немесе 2-бөлімінде көзделген құқық бұзушылықтардың кез келген құрамының объектісімен, субъективті тарапымен және субъектілерімен сәйкес келеді.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 3-бөлімінде көзделген құқық бұзушылықтың объективті жағының сипаттамасында түсіндірілетін баптың 1 немесе 2-бөлімінде көзделген кез келген әрекетке қайталану белгісі қосылады.
Егер адам ӘҚБтК-нің 187-бабының 1 немесе 2-бөлімдерінде көзделген әрекеттердің кез келгенін бұрын жасаған болса, ол үшін әкімшілік жазаға тартылған болса және адам әкімшілік жазаға тартылған деп есептелетін бір жылдық мерзім әлі аяқталмаған болса, құқық бұзушылық қайтадан жасалған деп есептеледі.
Құқық бұзушылықтың қайталануы ӘҚБтК-нің 187-бабының 3-бөлігі бойынша құқық бұзушылықтың дербес құрамы ретінде құқыққа қайшы әрекеттің саралануына әкеп соғатын дербес саралау белгісі болып табылады.
Біліктілік белгісі ретінде қайталану құқық бұзушының бір жыл ішінде жасаған құқыққа қайшы әрекеттерінің саны мен сипатын анықтау арқылы ғана емес, сонымен қатар заңды түрде – ӘҚБтК-нің 187-бабының 1 немесе 2-бөлімдерінде көзделген кез келген құқық бұзушылықтарды жасағаны үшін осы адамды әкімшілік жауаптылыққа тарту фактісін, заңды күшіне енген және уәкілетті органның немесе уәкілетті органның күші жойылмаған қаулысының болуы 1 немесе 2-бап бойынша әкімшілік жаза қолдану туралы соттар. ӘҚБтК-нің 187-сі, оны жариялау, құқық бұзушыға тапсыру немесе жіберу және жаза қолданылған сәттен бастап бір жылдық мерзім өтпеу фактісі.
Егер адам құқыққа қайшы әрекетті бірнеше рет жасаған болса немесе оны жасау басталғаннан кейін және ол анықталған сәтке дейін жалғастырса, бірақ осы уақытқа дейін ол ӘҚБтК-нің 187-бабының 1 немесе 2-бөлігі бойынша әкімшілік жауапкершілікке тартылмаған болса, онда бұл жағдайда оны ӘҚБтК-нің 187-бабының 3-бөлігі бойынша жауапкершілікке тарту мүмкін емес, өйткені қайталанудың біліктілік белгісі жоқ. Мұндай жағдайда адам әкімшілік жауапкершілікке тартылуы және 1 немесе 2-бап бойынша жазалануы тиіс. ӘҚБтК-нің 187-сі, тіпті егер бір жыл ішінде бұзушылықты қайталап жасау және жасалған бұзушылықтардың біртектілігі белгілері болса да.
Жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде ӘҚБтК-нің 187-бабының 1 немесе 2-бөлігінде көзделген кез келген әрекетті қайталап жасағаны үшін құқық бұзушы айыппұл түрінде жазаға тартылады, ал туроператор айыппұл және туроператорлық қызметті жүзеге асыруға лицензиядан айыру түрінде жазаға тартылады.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 3-бөлігінде көзделген құқық бұзушылық жасағаны үшін айыппұлдың мөлшері құқық бұзушының кәсіпкерліктің қай санатына жататынына байланысты және:
- шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін-35 АЕК,
– орта кәсіпкерлік субъектілері үшін-50 АЕК,
- ірі кәсіпкерлік субъектілері үшін-100 АЕК.
Түсініктеме берілген баптың 3-бөлігі бойынша Әкімшілік құқық бұзушылық туралы іс қаралады және сот құқық бұзушыға әкімшілік жаза қолданады, өйткені лицензиядан айыруға байланысты істер соттардың қарауына жатады . Түсініктеме берілген баптың 3-бөлімінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттамаларды туристік қызмет саласындағы уәкілетті органның лауазымды адамдары жасауға құқылы.
Түсініктеме берілген мақаланың 4-бөлігі туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың мүдделі мемлекеттік органдарға және туристердің отбасына саяхат кезінде туристермен болған төтенше жағдайлар туралы ақпарат бермеуі немесе уақтылы ұсынбауы үшін әкімшілік жауапкершілікті белгілейді.
Түсініктеме берілген баптың 4-бөлімінде көзделген құқық бұзушылықтың объективті жағы туристік қызмет көрсететін адамның туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың мүдделі мемлекеттік органдар мен туристер отбасына саяхат кезінде туристермен болған төтенше жағдайлар туралы ауызша және жазбаша түрде ақпарат бермеуінен немесе уақтылы ұсынбауынан көрінетін құқыққа қайшы әрекеттер жасауымен сипатталады.
"Туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 26-бабы 5-тармағы нормасының талабы бойынша туристік қызметті жүзеге асыратын тұлғалар туристік сапар кезінде туристпен болған төтенше жағдай туралы білген немесе білуге тиіс болған сәттен бастап уәкілетті органды және азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті органды, сондай-ақ туристің отбасын дереу хабардар етуге міндетті. Егер төтенше жағдай ҚР аумағындағы шетелдік туристермен немесе ҚР сыртындағы турист - азаматтармен орын алса, туристік қызметті жүзеге асыратын адамдар дипломатиялық қызмет органдарын да хабардар етуге міндетті.
"Туристік қызмет туралы" ҚР Заңының 18-бабы 4-тармағының талабы бойынша туристік қызметті жүзеге асыратын адам туристің отбасына туристпен болған төтенше жағдай туралы жазбаша түрде хабарлауға міндетті.
Туристік қызметті жүзеге асыратын адамдардың оларға заңмен жүктелген міндеттерді орындамауы немесе тиісінше орындамауы түсініктеме берілген баптың 4 – бөлімінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылықтың құрамын құрайды, оны жасағаны үшін айыппұл түрінде, ал туроператорларға қатысты-айыппұл түрінде және туристік операторлық қызметті жүзеге асыруға лицензияның қолданылуын тоқтата тұру. 2-тармаққа сәйкес. ҚР "туристік қызмет туралы" Заңының 15-тармағы, бұрын жасалған шарттардан туындайтын міндеттемелерді қоспағанда, туроператорлық қызметке лицензияның қолданылуын тоқтата тұру туристік қызметтер көрсетуге тыйым салуға әкеп соғады.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 4-бөлігінде көзделген құқық бұзушылық жасағаны үшін айыппұлдың мөлшері құқық бұзушының кәсіпкерлік субъектілерінің қай санатына жататынына байланысты сараланған болып табылады. Көрсетілген байланыста құқық бұзушыны әкімшілік жауаптылыққа тартатын орган адамды жауапқа тартпас бұрын осы адамның құқықтық жағдайын және ол жататын кәсіпкерлік санатын алдын ала белгілеуі қажет.
Құқық бұзушы жататын кәсіпкерлік санатына байланысты айыппұл мөлшері:
- шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін-35 АЕК,
– орта кәсіпкерлік субъектілері үшін-50 АЕК
- ірі кәсіпкерлік субъектілері үшін-100 АЕК.
Айыппұлдардың мөлшері әрбір санаттағы құқық бұзушылар үшін тіркелген болып табылады және оларды салатын орган өзгертпеуге тиіс.
Түсініктеме берілген бапта көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер қаралады және құқық бұзушыларға оларды жасағаны үшін әкімшілік жазалар бұл туралы ӘҚБтК-нің тиісті нормасында тікелей көрсетілуіне байланысты сотпен қолданылады.
Түсініктеме берілген баптың 4-бөлімінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттамаларды туристік қызмет саласындағы уәкілетті органның лауазымды адамдары жасауға құқылы.
Лицензияның қолданылуын тоқтата тұру туралы қаулының орындалуын тиісті әкімшілік жаза қолданған судья, уәкілетті орган (лауазымды адам) әкімшілік жауаптылыққа тартылған адамның немесе оның өкілінің (заңды өкілінің) өтініші негізінде жаза тағайындауға негіз болған мән-жайлар жойылған жағдайларда мерзімінен бұрын тоқтатуы мүмкін.
Түсініктеме берілген баптың 5-бөлігі әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде түсініктеме берілген баптың 4-бөлімінде көзделген әрекетті жасағаны үшін неғұрлым қатаң жаза белгілейді.
Бұл ретте түсіндірме баптың 5-бөлімінде көзделген құқық бұзушылық құрамының объектісі, субъективті жағы және субъектілері өзінің сипаттамасында ӘҚБтК 187-бабының 4-бөлімінде көзделген құқық бұзушылық құрамының объектісімен, субъективті жағымен және субъектілерімен сәйкес келеді.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 5-бөлімінде көзделген құқық бұзушылықтың объективті жағының сипаттамасында түсіндірме баптың 4-бөлімінде көзделген әрекетке қайталану белгісі қосылады.
Егер адам ӘҚБтК-нің 187-бабының 4-бөлігінде көзделген әрекетті бұрын жасаған болса, ол үшін әкімшілік жазаға тартылған болса және адам әкімшілік жазаға тартылған деп есептелетін бір жылдық мерзім әлі аяқталмаған болса, құқық бұзушылық қайтадан жасалған деп есептеледі.
Құқық бұзушылықтың қайталануы ӘҚБтК-нің 187-бабының 5-бөлігі бойынша құқық бұзушылықтың дербес құрамы ретінде құқыққа қайшы әрекеттің саралануына әкеп соғатын дербес саралау белгісі болып табылады.
Қайталану біліктілік белгісі ретінде құқық бұзушының бір жыл ішінде жасаған құқыққа қайшы әрекеттерінің саны мен сипатын анықтау арқылы ғана емес, сонымен қатар заңды түрде – ӘҚБтК-нің 187-бабының 4-бөлімінде көзделген құқық бұзушылық жасағаны үшін осы адамды әкімшілік жауаптылыққа тарту фактісін, заңды күшіне енген және әкімшілік жаза қолдану туралы соттың күші жойылмаған қаулысының болуын анықтау арқылы белгіленеді. 4 ас қасық. ӘҚБтК-нің 187-сі, оны жариялау, құқық бұзушыға тапсыру немесе жіберу және жаза қолданылған сәттен бастап бір жылдық мерзім өтпеу фактісі.
Егер адам құқыққа қайшы әрекетті бірнеше рет жасаған болса немесе оны жасау басталғаннан кейін және ол анықталған сәтке дейін жалғастыра берсе, бірақ осы уақытқа дейін ол ӘҚБтК-нің 187-бабының 4-бөлігі бойынша әкімшілік жауапкершілікке тартылмаған болса, онда бұл жағдайда оны ӘҚБтК-нің 187-бабының 5-бөлігі бойынша жауапкершілікке тарту мүмкін емес, өйткені қайталанудың біліктілік белгісі жоқ. Мұндай жағдайда адам әкімшілік жауапкершілікке тартылуы және 4-бап бойынша жазалануы тиіс. ӘҚБтК-нің 187-сі, тіпті егер бір жыл ішінде бұзушылықты қайталап жасау және жасалған бұзушылықтардың біртектілігі белгілері болса да.
Жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде ӘҚБтК-нің 187-бабының 4-бөлігі бойынша көзделген әрекетті қайталап жасағаны үшін құқық бұзушы айыппұл түрінде жазаланады, ал туроператор айыппұл және лицензиядан айыру түрінде жазаланады.
ӘҚБтК-нің 187-бабының 5-бөлігінде көзделген құқық бұзушылық жасағаны үшін айыппұл мөлшері:
- шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін-75 АЕК,
– орта кәсіпкерлік субъектілері үшін-100 АЕК,
- ірі кәсіпкерлік субъектілері үшін-150 АЕК.
Айыппұл мөлшері құқық бұзушылардың әрбір санаты үшін тіркелген болып табылады және оны салатын орган өзгертуге жатпайды.
Түсініктеме берілген баптың 5-бөлігі бойынша Әкімшілік құқық бұзушылық туралы іс қаралады және сот құқық бұзушыға әкімшілік жаза қолданады, өйткені лицензиялардан айыруға байланысты істер соттардың қарауына жатады.
Түсініктеме берілген баптың 5-бөлімінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттамаларды туристік қызмет саласындағы уәкілетті органның лауазымды адамдары жасауға құқылы.
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:
Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);
Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;
Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);
Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;
Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;
Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;
Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);
Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);
Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;
Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;
Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;
Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;
Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);
Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;
Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.
Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).
Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
