Тұтыну кооперативінен шығуына байланысты өзара үлестік пайларды өндіріп алу туралы іс

 

23.06.2021 жылы "R. O. I" азаматтардың тұтыну кооперативі арасында Төраға Нұржанов Арген Орынғалиұлы ЖСН атынан №30461 шарт жасалды .. (Бұдан әрі-жауапкер) бір жағынан және кооператив мүшесі М .О. К. (бұдан әрі-талапкер) осы Шарттың қолданылу кезеңінде 901 650 (тоғыз жүз бір мың алты жүз елу) теңге мөлшерінде пай жарнасын төледі.

         23.06.2023 жылғы талапкердің кооперативтен шығу туралы өтініші негізінде 90 жұмыс күні өткеннен кейін талапкер 28.06.2021 жылғы №30461 шартты бұзу туралы келісімге қол қоюға міндеттенетіні, онда 90 (тоқсан) жұмыс күні ішінде талапкерге пай жарналарын қайтару туралы анық жазылған, бірақ осы күнге дейін талапкерге ақша қаражаты қайтарылмаған 901 650 теңге мөлшерінде.

ҚР Азаматтық кодексінің 378-бабының 1-бабына сәйкес екі немесе бірнеше адамның азаматтық құқықтар мен міндеттерді белгілеу, өзгерту немесе тоқтату туралы келісімі шарт деп танылады.

ҚР АК 272-бабына сәйкес міндеттеме міндеттеме шарттары мен заңнама талаптарына сәйкес, ал мұндай шарттар мен талаптар болмаған кезде - іскерлік айналым әдет-ғұрыптарына немесе әдетте қойылатын өзге де талаптарға сәйкес тиісінше орындалуы тиіс.

ҚР АК 273-бабына сәйкес, заңнамада немесе шартта көзделген жағдайларды қоспағанда, міндеттемені орындаудан біржақты бас тартуға және оның талаптарын біржақты өзгертуге жол берілмейді.

ҚР АК 9-бабының 4-тармағына сәйкес, құқығы бұзылған адам, егер заңнамалық актілерде немесе шартта өзгеше көзделмесе, өзіне келтірілген залалды толық өтеуді талап ете алады. Шығындар дегеніміз-құқығы бұзылған адам жасаған немесе жүргізуі керек шығындар, оның мүлкінің жоғалуы немесе бүлінуі (нақты залал), сондай-ақ егер оның құқығы бұзылмаған болса (жоғалған пайда), бұл адам әдеттегі айналым жағдайында алатын алынбаған кірістер.

ҚР АК 401-бабында шартты өзгерту және бұзу негіздері көзделген. Осы баптың 2-тармағына сәйкес " екінші тарап шартты елеулі түрде бұзған жағдайда, Тараптардың бірінің талабы бойынша шарт соттың шешімі бойынша өзгертілуі немесе бұзылуы мүмкін. Тараптардың бірінің шартты бұзуы Елеулі деп танылады, ол екінші Тарап үшін осындай залалға әкеп соғады, ол шарт жасасу кезінде сенуге құқылы нәрседен едәуір дәрежеде айырылады".

Талапкер заң көмегін алу үшін "заң және құқық" Адвокаттық кеңсесіне жүгінді, заң көмегін көрсету туралы шарт жасалды 2024 жылғы 18 11 №1811/24 үшін шарт бойынша сотқа дейінгі реттеу, талап арыз жасау және сот отырысына қатысу үшін 250 000 (екі жүз елу мың) теңге мөлшерінде ақшалай қаражат төленді, бұл сотқа дейінгі сот шығындарының сомасы.

   22.11.2024 жылы ерікті пай жарнасын беру туралы сотқа дейінгі талап жіберілді, бірақ ешқандай жауап жоқ, сондықтан олар сотқа жүгінуге мәжбүр.

       Баяндалғанның негізінде және ҚР АІЖК 148 – 150-баптарын басшылыққа ала отырып, сот сұрады:  

1.     Жауапкерден "R. O. I" азаматтардың тұтыну кооперативі Төраға н. а. о. атынан М. О. К. пайдасына 901 650 (тоғыз жүз бір мың алты жүз елу) теңге мөлшерінде пай жарнасын өндіріп алсын.  

2.     Жауапкерден "R. O. I" азаматтардың тұтыну кооперативі Төраға атынан н. а.о. талапкер М. О. К. пайдасына 250 000 (екі жүз елу мың) теңге мөлшерінде өкілдік шығыстар өндіріп алынсын.

3.     Мемлекеттік баж 9 017 (тоғыз мың он жеті) теңге мөлшерінде өндіріп алынсын.

4.     Нотариаттық қызметтер үшін 4 430 (төрт мың төрт жүз отыз) теңге мөлшерінде өндіріп алынсын.

5.     Қазпоштаның пошта шығыстары 530 (бес жүз отыз) теңге мөлшерінде өндіріп алынсын.

 

2025 жылғы 15 Қаңтарда №2711-24-00-2/6663 Батыс Қазақстан облысы Орал қаласының №2 соты құрамында: төрағалық етуші судья Т. К. Ниязов, талап қою бойынша жеңілдетілген (жазбаша) іс жүргізу тәртібімен азаматтық істі қарады: жауапкерге М О К азаматтардың тұтыну кооперативі "R. O. I" шартты бұзу және жарналарды өндіріп алу туралы  

АІЖК-нің 223-226, 267-3-баптарын басшылыққа ала отырып, сот шешім қабылдады: талап қанағаттандырылсын.

"R. O. I" және М О К азаматтардың тұтыну кооперативтері арасында жасалған тұтыну кооперативіне қатысу және жылжымайтын мүлікті сатып алу туралы 23.06.2021 жылғы №30461 шарт - бұзылсын.

"R. O. I" азаматтардың тұтыну кооперативінен М О К пайдасына 901 650 теңге мөлшерінде жарналар, 10 863 теңге мөлшерінде мемлекеттік бажды төлеу бойынша сот шығыстары, 150 000 теңге мөлшерінде өкіл қызметтері, 530 теңге мөлшерінде пошта қызметтері және 4 430 теңге мөлшерінде нотариус қызметтері өндірілсін, барлығы 1 067 473 (бір миллион алпыс жеті мың төрт жүз жетпіс үш) теңге.

 

Назар аударыңыз!  

«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.  

Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.    

Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы  Заң компаниясы