463-бапқа түсініктеме. Кәсіпкерлік немесе өзге де қызметпен айналысу, сондай-ақ Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексін тиісті тіркеусіз, рұқсатсыз немесе хабарламасыз әрекеттерді (операцияларды) жүзеге асыру  

     1. Кәсіпкерлік немесе өзге де қызметпен айналысу, сондай-ақ тіркеусіз, рұқсатсыз әрекеттерді (операцияларды) жүзеге асыру, сол сияқты, егер бұл әрекеттерде қылмыстық жазаланатын іс-әрекет белгілері болмаса, хабарламаны тіркеу, рұқсат беру, жіберу міндетті болған жағдайларда хабарламаны жібермеу, -

     Жеке тұлғаларға - он бес, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға - жиырма бес, орта кәсіпкерлік субъектілеріне-қырық, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне айыппұл салуға әкеп соғады - әкімшілік құқық бұзушылық жасау заттары және (немесе) құралдары тәркіленіп не онсыз бір жүз елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде, ал лицензиясыз кәсіпкерлік немесе өзге де қызметпен айналысу әкімшілік құқық бұзушылық салдарынан алынған табысты (дивидендтерді), ақшаны, бағалы қағаздарды қосымша тәркілеуге әкеп соғады.

     2. Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекеттер, -

     Жеке тұлғаларға - отыз, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға - елу, орта кәсіпкерлік субъектілеріне-сексен, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне айыппұл салуға әкеп соғады - әкімшілік құқық бұзушылық жасау заттары және (немесе) құралдары тәркіленіп, бес жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде, ал лицензиясыз кәсіпкерлік немесе өзге де қызметпен айналысу әкімшілік құқық бұзушылық салдарынан алынған табысты (дивидендтерді), ақшаны, бағалы қағаздарды тәркілеуге әкеп соғады.

     Ескерту. Осы бап бойынша жауапкершілік "валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы" Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылатын валюталық операция туралы хабарламаға және валюталық операцияларды тіркеуге, сондай-ақ "табиғи монополиялар туралы"Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес жүзеге асырылатын хабарламаларға қолданылмайды.

     Қазақстан Республикасында лицензияланатын немесе рұқсат беретін кәсіпкерлік және өзге де қызметті жүзеге асыру саласындағы белгіленген басқару тәртібі құқық бұзушылық объектісі болып табылады.

     Құқық бұзушылықтың құрамы кәсіпкерлік және өзге де қызметпен айналысуға уәкілетті органның лицензиясын (рұқсатын, хабарламасын) алу кезінде құқықтық реттеу ерекшеліктерін қамтитын Қазақстан Республикасы Кәсіпкерлік кодексінің және өзге де заңдардың ережелерін бұзуға байланысты. Қазақстан Республикасы Кәсіпкерлік кодексінің 27-бабында кәсіпкерлік субъектілері қызметті немесе әрекетті (операцияны) жүзеге асыруды бастау үшін рұқсаттар алуға не хабарламалар жіберуге міндетті екендігі айтылады.

     Қызметті жүзеге асыруға лицензиялар (рұқсат, хабарлама) алу тәртібі "Рұқсаттар және хабарламалар туралы"2014 жылғы 16 мамырдағы ҚР Заңында көзделген. Осы Заң жеке кәсіпкерлік субъектілерінің және осы Заңда көзделген басқа да адамдардың жекелеген қызмет түрлерін немесе іс-әрекеттерді жүзеге асыруына рұқсат беру немесе хабарлама жасау тәртібін енгізуге және іске асыруға байланысты қоғамдық қатынастарды реттейді.

     Қаралып отырған құқық бұзушылықтың 1-бөлігінің объективті жағы құқыққа қайшы әрекеттерде (әрекетсіздіктерде) көрініс табады және мынадай саралау белгілерімен сипатталады:

     1) тіркеусіз және рұқсатсыз кәсіпкерлік немесе өзге де қызметпен айналысу

     2) тіркеусіз, рұқсатсыз әрекеттерді (операцияларды) жүзеге асыру;

     3) тіркеу, рұқсат беру, хабарлама жіберу міндетті болған жағдайларда хабарламаны жібермеу.

     Біліктілік кезінде жоғарыда аталған құқық бұзушылықтарда "заңсыз кәсіпкерлік, заңсыз банктік немесе коллекторлық қызмет"ҚК-нің 214-бабында көзделген қылмыстық жазаланатын іс-әрекет белгілері болмауын ескеру маңызды. Қылмыстық жазаланатын іс-әрекет үлкен қоғамдық қауіптілікпен сипатталады, өйткені қылмыстық құқық бұзушылықтың құрамы материалдық және зиянды салдардың басталуын көздейді. Егер бұл әрекеттер азаматқа, ұйымға немесе мемлекетке үлкен зиян келтірсе не ірі мөлшерде табыс табумен немесе акцизделетін тауарларды айтарлықтай мөлшерде өндірумен, сақтаумен, тасымалдаумен не өткізумен ұштасатын болса, онда ҚК-нің 214-бабы бойынша саралануы тиіс.

     Рұқсаттар мен хабарламалар ұғымдары "Рұқсаттар және хабарламалар туралы"2014 жылғы 16 мамырдағы ҚР Заңымен берілген:

     1) рұқсат - рұқсат беру органдары лицензиялау немесе рұқсат беру рәсімі арқылы жүзеге асыратын қызметті немесе әрекеттерді (операцияларды) жүзеге асыруға жеке немесе заңды тұлғаның құқығын растау (15-тармақ);

     2) рұқсаттың электрондық нысаны-Рұқсаттар мен хабарламалардың мемлекеттік ақпараттық жүйесін пайдалана отырып ресімделетін және алынатын, қағаз жеткізгіштегі рұқсатқа тең электрондық құжат нысанындағы рұқсат (26-Т.);

     3) хабарлама - өтініш беруші Рұқсаттар және хабарламалар саласындағы уәкілетті орган немесе Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі бекіткен нысан бойынша жасаған, қызметті немесе әрекетті жүзеге асырудың басталғаны немесе тоқтатылғаны туралы хабардар ететін құжат (28-тармақ).

     Рұқсат алынуға, ал хабарламаны жеке немесе заңды тұлға қызметті немесе әрекетті (операцияны) жүзеге асыруды бастау үшін жіберуге тиіс. Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің талаптарына сәйкес рұқсат алу (ілеспе рұқсаттан басқа) және хабарлама жіберу Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген адамдар тобы үшін міндетті болып табылады, ал қызметті немесе әрекеттерді (операцияларды) оларды алмай жүзеге асыру әкімшілік жауаптылыққа әкеп соғады.

     ҚР Жоғарғы Сотының 2004 жылғы 18 маусымдағы N 4 нормативтік қаулысымен соттардың заңсыз кәсіпкерлік үшін қосымша әкімшілік жазаларды қолдану тетігі түсіндірілді. Тұлғаның қызметті лицензиясыз жүзеге асырғаны үшін сот ӘҚБтК-нің 41, 45-баптарына сәйкес қосымша әкімшілік жаза түрінде осы адамға меншік құқығында тиесілі және әкімшілік құқық бұзушылық жасау құралы болып табылған заттарды ғана емес, сондай-ақ осындай құқық бұзушылық жасау нәтижесінде адам алған кірістерді де тәркілей алады. Көрсетілген заттар мен кірістер, егер бұл ӘҚБтК-нің Ерекше бөлігінің тиісті бабының санкциясында көзделген болса, тәркіленуі мүмкін.

     Кәсіпкерлік немесе өзге де қызметті лицензиясыз жүзеге асыруға байланысты әкімшілік құқық бұзушылық жасау құралы болып табылған заттар деп Әкімшілік құқық бұзушылық жасау кезінде адам тікелей қолданатын машиналар, аспаптар, станоктар, механизмдер және басқа да құралдар, сондай-ақ шикізат (жартылай фабрикаттар) түсінілуі тиіс. Лицензиясыз кәсіпкерлік немесе өзге де қызметті жүзеге асырудан алынған табыс деп Осындай қызметті жүзеге асырудың бүкіл кезеңінде тауарларды (жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді) өткізуден алынған табыс түсінілуі тиіс. Кірістің құрамына әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттама жасалған күнге дейін сатылған, бірақ төленбеген тауарлардың (жұмыстардың, көрсетілетін қызметтердің) құны да енгізілуі тиіс.

     Егер лицензиясыз кәсіпкерлік немесе өзге де қызметтен алынған табыстан салықтар төленген болса, онда тәркіленуге жататын табыстың мөлшері төленген салықтардың сомасына азаяды.

     Түсініктеме берілген баптың 2-бөлігі осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекеттер үшін әкімшілік жауаптылыққа тартуды көздейді  

     Талданатын құқық бұзушылық субъектілері:

     1) жеке тұлғалар;

     2) лауазымды тұлғалар;

     3) коммерциялық емес ұйымдар;

     4) шағын, орта және ірі кәсіпкерлік субъектілері нысанындағы заңды тұлғалар.

     ҚР Жоғарғы Сотының ӘҚБтК-нің жалпы және ерекше бөліктерін қолдану жөніндегі нормативтік қаулыларымен түсіндірілетін бап бойынша әкімшілік жаза қолдану кезінде құқық бұзушылық субъектісін айқындау тәртібі түсіндірілді. Мұндай құқық бұзушылықтар жасалған кезде өз қызметін Еңбек міндеттерін орындауға байланысты емес, тек өз атынан іске асыратын жеке тұлғалар мұндай адамдар дербес жауаптылыққа жатады. Осы Жеке тұлғаларға қосымша жаза қолдану "Қазақстан Республикасы Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің жалпы бөлігінің нормаларын соттардың қолдануының кейбір мәселелері туралы"ҚР Жоғарғы Сотының 2016 жылғы 22 желтоқсандағы № 12 нормативтік қаулысының 8-тармағына сәйкес міндетті.  

     Мұндай қызметті жүзеге асыру үшін лицензияның болуы талап етілген жағдайларда, осы жеке тұлғалар ӘҚБтК-нің 463-бабының бірінші бөлігі бойынша қосымша жауапқа тартылуға тиіс.

     Қарастырылып отырған баптың барлық бөліктерінде көзделген құқық бұзушылықтардың субъективті жағы тікелей ниет түрінде де, абайсызда да жасалуы мүмкін.

     Түсініктеме берілген мақалаға Ескертпе ӘҚБтК-нің 463-бабының әрекеттері қолданылмайтын қоғамдық қатынастар салаларын көздейді. Бірақ ескертпенің мазмұны 2019 жылғы 1 шілдеден бастап "Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне валюталық реттеу және валюталық бақылау, қаржы ұйымдарының қызметін тәуекелге бағдарланған қадағалау, қаржы қызметтерін тұтынушылардың құқықтарын қорғау және республика Ұлттық Банкінің қызметін жетілдіру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы" 2018 жылғы 2 шілдедегі №168 Заңының негізінде өзгереді Қазақстан".

Жарамды ескерту

01.07.19 жылдан бастап әрекет етеді

Осы бап бойынша жауапкершілік "валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы" ҚР Заңына сәйкес жүзеге асырылатын валюталық операция туралы хабарламаға және валюталық операцияларды тіркеуге, сондай-ақ "табиғи монополиялар туралы"ҚР Заңына сәйкес жүзеге асырылатын хабарламаларға қолданылмайды.

Осы бап бойынша жауапкершілік жүргізілген валюталық операциялар туралы хабарламаға және "валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы" ҚР Заңына сәйкес жүзеге асырылатын валюталық шарттарды есептік тіркеуге, сондай-ақ "табиғи монополиялар туралы"ҚР Заңына сәйкес жүзеге асырылатын хабарламаларға қолданылмайды.

     ӘҚБтК-нің 463-бабының барлық бөліктерінде көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істерді қарау құқығына мамандандырылған аудандық және оларға теңестірілген әкімшілік соттардың судьялары берілді.

     Әкімшілік құқық бұзушылық туралы хаттаманы ӘҚБтК 804-бабының 1-бөлігінде көрсетілген уәкілетті лауазымды адамдар 463-баптың барлық бөліктері бойынша жасайды.

Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:

     Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);

     Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;

     Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);  

     Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;

     Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;

     Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;

     Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);

     Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);  

     Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;

     Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;

     Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);

     Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;

     Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;  

     Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);  

     Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;

     Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.  

     Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).

Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus  

Назар аударыңыз!  

«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.  

Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.    

Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы  Заң компаниясы