77-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасы Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің қоғамдық бірлестіктерінің, қайырымдылық ұйымдарының заңды қызметіне кедергі жасау
Лауазымды адамның қызметтік жағдайын пайдалана отырып, қоғамдық бірлестіктердің, сондай-ақ қайырымдылық ұйымдарының заңды қызметіне кедергі келтіруі, сол сияқты лауазымды адамның өзінің қызметтік жағдайын пайдалана отырып жасаған, олардың құқықтары мен заңды мүдделерінің бұзылуына әкеп соққан осы бірлестіктердің заңды қызметіне араласуы, –
екі жүз елу айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Құқық бұзушылықтың рулық объектісі-бұл тиісті қоғамдық қатынастардан туындайтын адам мен азаматтың бірлестіктер бостандығына мемлекет белгілеген және кепілдік берген құқықтары.
Осы Әкімшілік құқық бұзушылықтың тікелей объектісі Қазақстан Республикасы азаматтарының бірлестіктер бостандығына, атап айтқанда осындай бірлестіктер қызметінің заңға сәйкес келетін қалыпты құқығын іске асыруына байланысты туындайтын қоғамдық қатынастар болып табылады.
Түсініктеме берілген бап 1996 жылғы 31 мамырдағы № 3 "қоғамдық бірлестіктер туралы" ҚР Заңының 4-бабында белгіленген қағидаттарды сақтамағаны үшін жауапкершілікті көздейді, оған сәйкес мемлекет қоғамдық бірлестіктердің құқықтары мен заңды мүдделерінің сақталуын қамтамасыз етеді. Мемлекеттің қоғамдық бірлестіктер мен қоғамдық бірлестіктердің істеріне мемлекет істеріне заңсыз араласуына, қоғамдық бірлестіктерге мемлекеттік органдардың функцияларын жүктеуге жол берілмейді.
Сондай-ақ, "Қайырымдылық туралы" 2015 жылғы 16 қарашадағы ҚР Заңына сәйкес осы Заңға, Қазақстан Республикасының заңдарына, Қазақстан Республикасының халықаралық шарттарына сәйкес қайырымдылықты жүзеге асыру үшін құрылған коммерциялық емес ұйым деп түсінілетін қайырымдылық ұйымдарының қызметі қол сұғушылық объектісі болып табылады. Бұл заң қайырымдылық ұйымдарының мемлекетпен өзара іс-қимыл принциптерін де бекітті, олардың бірі (2-бап. 6) мемлекеттің қайырымдылықпен айналысатын қайырымдылық субъектілерінің істеріне, ал қайырымдылық жасаушылардың мемлекет істеріне заңсыз араласуына жол бермеу, оларға мемлекеттік органдардың функцияларын жүктеу болып табылады.
Түсініктеме берілген құрам бойынша әрекеттерді саралау кезінде бірқатар негізгі мәселелерді ескеру қажет. Атап айтқанда, қоғамдық бірлестік қызметінің заңдылық дәрежесін анықтау (заңнамада белгіленген талаптарды бірлестіктің өзі сақтайды ма, қандай жағдайда және қандай негізде лауазымды тұлға араласады, араласу нысандары), "кедергі" және "араласу"терминінің мазмұны.
Әдетте "кедергі" термині шенеуніктің бірлестік құрудың, олардың құқықтарын іске асырудың жарғылық заңды мақсаттарына қол жеткізуге (іске асыруға) кедергі немесе кедергі жасауымен байланысты. Лауазымды адамның өзіне жүктелген тиісті функцияларды қасақана орындамауы (өтініштерді қарау кезіндегі әуре-сарсаң және т.б.) түрінде "кедергі" өрнегінің пассивті нысаны да мүмкін.
"Кедергі" термині, "кедергіден" айырмашылығы, әдетте, қоғамдық бірлестіктің қалыпты жұмысына қасақана нұқсан келтіруге бағытталған шенеуніктің белсенді, мақсатты әрекеттерін ғана қамтиды.
Сондай — ақ, түсініктеме берілген баптың диспозициясында белгіленген заңсыз араласудың (кедергінің) салдарымен байланысты міндетті белгіні ескеру қажет-бұл құқықтар мен заңды мүдделердің нақты бұзылуы. Бұл шарт құқық бұзушылықтың құрамын материалдық деп сипаттайды, яғни жауапкершіліктің басталуы үшін салдардың болуы міндетті болып табылады.
Сондай-ақ, объективті тараптың сындарлы белгісі-лауазымды тұлғаның қызмет бабын пайдалануы.
Осылайша, объективті жағының күрделі формалары (әрекет, әрекетсіздік) қалыптасады.
Субъективті жағы кінәнің қасақана түрімен көрінеді.
Субъектілер ретінде түсініктеме берілген бапта лауазымды тұлғалар көзделеді. Бұл негізінен жоғарыда аталған құқыққа қайшы себептерге қол жеткізу үшін тиісті өкілеттіктерді пайдаланатын бақылау-қадағалау немесе рұқсат беру функцияларын (өтініштерді қарау жөніндегі функцияларды да мүмкін) орындауға мемлекет уәкілеттік берген тұлғалар.
Осы құқық бұзушылықтар бойынша істерді ӘҚБтК 684-бабының 1-бөлігіне сәйкес мамандандырылған аудандық және оларға теңестірілген әкімшілік соттардың судьялары қарайды.
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:
Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);
Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;
Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);
Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;
Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;
Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;
Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);
Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);
Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;
Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;
Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;
Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;
Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);
Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;
Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.
Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).
Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
