672-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің атқарушылық құжатының жоғалуы
Атқарушылық құжатты орындауға берілген адамның жоғалуы - жиырма айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Қарастырылып отырған әкімшілік азаптың жалпы объектісі-мемлекеттік билік институтының қалыпты қызметі.
Өтініш берудің белгіленген тәртібін және атқарушылық құжаттың сақталуын қамтамасыз ететін қоғамдық қатынастар рулық объект болып табылады.
Қаралып отырған Әкімшілік құқық бұзушылықтың объективті жағы атқарушылық құжаттың жоғалуын білдіреді.
Өз кезегінде, атқарушылық іс жүргізуді бастау үшін ұсынылуы қажет орындау негізінің мазмұны көрсетілген құжаттар атқарушы деп аталады. "Атқарушылық іс жүргізу және сот орындаушыларының мәртебесі туралы" 2010 жылғы 2 сәуірдегі ҚР Заңының 9-бабына сәйкес атқарушылық құжаттар:
1) сот актілері негізінде берілетін атқару парақтары;
2) Қазақстан Республикасының Азаматтық іс жүргізу заңнамасына сәйкес берілетін сот бұйрықтары;
3) Қазақстан Республикасының аумағында халықаралық, шетелдік соттар мен төреліктердің шешімдерін мәжбүрлеп орындау туралы сот актілерінің негізінде берілетін атқару парақтары;
4) төрелік шешімдерді мәжбүрлеп орындау туралы соттың ұйғарымы негізінде берілетін атқару парақтары;
4-1) соттардың талап қоюды қамтамасыз ету немесе талап қоюды қамтамасыз етудің күшін жою туралы ұйғарымдары;
5) Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінде көзделген жағдайларда Әкімшілік құқық бұзушылық туралы іс бойынша шығарылған соттардың қаулылары;
6) Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінде көзделген жағдайларда Әкімшілік құқық бұзушылық туралы істерді қарауға уәкілетті органның (лауазымды адамның) қаулылары;
7) Алып тасталды-ҚР 11.07.17 № 91-VI Заңымен (стар қараңыз. ред.)
8) сот орындаушысының атқарушылық санкцияны өндіріп алу туралы қаулысы;
9) сот орындаушысының атқарушылық іс-әрекеттер жасау кезінде шеккен шығыстарды өтеу туралы қаулысы;
10) жеке сот орындаушысының оның қызметіне ақы төлеу сомаларын бекіту туралы қаулысы;
11) әкімшілік жаза қолдануға уәкілетті орган (лауазымды адам) берген айыппұл төлеу қажеттігі туралы нұсқамалар;
11-1) атқарушылық жазба;
12) қылмыстық іс бойынша шығарылған мүлікке тыйым салу туралы сот қаулысы;
13) жеке тұлғаның берешегін өндіріп алу туралы салық бұйрығы.
Сонымен бірге, жоғалту деп түсіндірме сөздікте жоғалту, залал, залал түсініледі. Әкімшілік құқық теориясында атқарушылық құжаттың түпнұсқасын жоғалту деп оның жоғалуын немесе жойылуын ғана емес, сонымен бірге құжаттың қажетті деректемелерін жоғалтуын да түсіну керек. Мысалы, сот орындаушысының қаулысы үшін мұндай деректемелер "атқарушылық іс жүргізу туралы"Заңның 10-бабында көрсетілген.
Айта кетейік, атқарушылық құжат судьяның электрондық цифрлық қолтаңбасымен куәландырылатын электрондық атқарушылық құжат нысанында жазылуы мүмкін. Сонымен, атқарушылық құжаттың электрондық нысаны оның жоғалу қаупін бірнеше есе азайтады.
"Атқарушылық іс жүргізу туралы" Заңның 9-бабының 2-бөлігіне сәйкес, атқарушылық құжат жоғалған жағдайда, атқарушылық құжатты берген орган Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген тәртіппен беретін оның телнұсқасы өндіріп алу үшін негіз болып табылады.
Қолданыстағы азаматтық іс жүргізу кодексінде атқару парағының телнұсқасын беру тәртібін регламенттейтін жеке 242-бап көзделген. Телнұсқа Өндіріп алушының өтініші бойынша атқарушылық құжат жоғалған жағдайда беріледі. Сондай-ақ, егер атқарушылық құжаттар сот орындаушысының кінәсінен, сондай-ақ әділет органының өтініші бойынша жоғалған жағдайда, телнұсқа сот орындаушысының ұсынуы бойынша берілуі мүмкін.
Егер атқарушылық құжат орындау барысында жоғалған болса және оны орындауға ұсыну мерзімі өткен болса, онда осындай өтінішпен өндіріп алушы өндіріп алушыға атқарушылық құжаттың жоғалғаны туралы белгілі болған күннен бастап бір ай ішінде сотқа жүгінуге құқылы.
Құқық теориясында, кейбір авторлардың пікірінше, өтініш беруші сотқа атқарушылық құжаттың жоғалғаны туралы дәлелдерді және оның негізінде берілген сот шешімі орындалмағанын ұсынуы керек. Алайда, заңда мұндай талап қарастырылмаған, бұл өте орынды, өйткені барлық жағдайларда, әр түрлі жағдайларға байланысты өндіріп алушы түпнұсқаның жоғалғаны туралы дәлелдер ұсына алады немесе оның жоғалғанын куәландырады.
К. Анненков осы Ережеге түсініктеме бере отырып, атқару парағының жоғалуы туралы дәлелдемелер ұсынудың қажеттілігінің жоқтығы туралы да айтты: "біріншіден, Өндіріп алушының дәлелдемелерді атқару парағының жоғалу жағдайларын растау үшін ұсынуы, көп жағдайда, мүмкін емес болып көрінуі мүмкін, екіншіден, борышкер керісінше болған жағдайда Өндіріп алушының атқару парағын жоғалтқаны туралы жалған айғақ әрқашан сотқа дәлелдей алады, жарғы жасаушылар айтқандай, " ол талапкерді қанағаттандырды, сот приставының орындағаны туралы белгісі бар атқару парағын ұсыну арқылы немесе басқа тәсілдермен".
Атқарушылық құжат орындауға берілген адам қаралатын азаптау субъектісі болып табылады. Мәселен, "атқарушылық іс жүргізу туралы" Заңның 132-бабына, 150-бабына сәйкес мемлекеттік немесе жеке сот орындаушысының өзіне жүктелген міндеттер мен лауазымдық өкілеттіктерді орындамауы не тиісінше орындамауы заңдарда белгіленген жауаптылыққа әкеп соғады. Қаралып отырған жағдайда атқарушылық құжаттың жоғалуы жүктелген міндеттерді тиісінше орындамау деп танылады.
Мысал келтірейік: "Тараз қаласының мамандандырылған әкімшілік соты Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің 672-бабы (атқарушылық құжаттың жоғалуы) бойынша жеке сот орындаушысы А.қатысты әкімшілік істі қарады.Іс материалдарынан Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитетінің Жамбыл облысы бойынша басқармасы жасаған 05.03.2018 жылғы салыстыру актісіне сәйкес жеке сот орындаушысының атқарушылық іс жүргізулерін жоғалту фактісі анықталғаны шығады. саны 364 бірлік.Тараз қаласының мамандандырылған әкімшілік сотының қаулысымен жеке сот орындаушысы А.ӘҚБтК-нің 672-бабы бойынша кінәлі деп танылды және 33 670 (отыз үш мың алты жүз жетпіс) теңгеге тең мөлшерде айыппұл түрінде әкімшілік жазаға тартылды.".
Сондай-ақ, сот шешімін орындамағаны үшін жауапкершілік туралы мәселені қарау кезінде соттың әрбір шешімі бойынша бір атқарушылық құжат берілетінін атап өткен жөн. Егер орындау әртүрлі орындарда жүргізілуге тиіс болса не шешім бірнеше талапкердің пайдасына немесе бірнеше жауапкерге қарсы шығарылса, сот өндіріп алушылардың өтініші бойынша орындау орны не осы атқару құжаты бойынша орындалуға жататын шешімнің бөлігі дәл көрсетіле отырып, бірнеше атқару құжаттарын жазып береді.
Субъективті жағы абайсыздықпен сипатталады (тең дәрежеде жеңілдік немесе немқұрайлылық түрінде). Жеңілдік кезінде адам онымен жұмыс істеу ережелерін бұзу нәтижесінде атқару құжатын жоғалту мүмкіндігін болжайды, бірақ оған жеткілікті негіздер болмаса, менмендікпен кез келген салдардың алдын алуға сенеді. Немқұрайлылықпен адам атқарушылық құжатты жоғалту мүмкіндігін және оның салдарының басталуын алдын-ала болжай алмайды, дегенмен қажетті ұқыптылық пен алдын-ала болжау керек және мүмкін.
ӘҚБтК-нің 694-бабының 1-бөлігі негізінде ӘҚБтК-нің 672-бабында көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер әділет органдарының қарауына жатады.
Осы баптың 2-бөлігіне сәйкес нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу саласындағы, атқарушылық құжаттардың орындалуын қамтамасыз ету саласындағы уәкілетті органның басшысы және оның орынбасарлары, Әділет органдарының облыстық, республикалық маңызы бар қаланың және Астананың басшысы және оның орынбасарлары әкімшілік жаза қолдануға құқылы.
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:
Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);
Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;
Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);
Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;
Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;
Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;
Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);
Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);
Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;
Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;
Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;
Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;
Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);
Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;
Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.
Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).
Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
