348-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің пайдалы қазбалар қорларына мемлекеттік сараптаманы жүзеге асырмай көмірсутектерді өндіру жөніндегі жұмыстарды жүргізу
Пайдалы қазбалар қорларына мемлекеттік сараптаманы жүзеге асырмай көмірсутектерді өндіру жөніндегі жұмыстарды жүргізу –
жиырма айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Құқық бұзушылықтың түсіндірмелі құрамының объектісі көмірсутектерді өндіру жөніндегі жұмыстарды жүргізудің белгіленген тәртібі болып табылады.
ҚР 2017 жылғы 27 желтоқсандағы № 125-VI ҚРЗ "жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" кодексінің 12-бабының 3-тармағында МҰНАЙ, Шикі газ және табиғи битум көмірсутектер деп танылатыны көрсетілген.
Шикі мұнай, газ конденсаты, сондай-ақ шикі мұнайды тазалап, жанғыш тақтатастарды, мұнай битуминозды жыныстарды немесе шайырлы құмдарды өңдегеннен кейін алынған көмірсутектер мұнай деп танылады.
Жер қойнауынан қалыпты атмосфералық температура мен қысым кезінде сұйық күйде алынатын, оның ішінде табиғи конденсация жолымен шикі газдан түзілген кез келген көмірсутектер олардың үлес салмағына қарамастан шикі мұнай деп танылады.
Жер қойнауынан қалыпты атмосфералық температура мен қысым кезінде газ тәріздес күйде алынатын, оның ішінде тазартылмаған табиғи, ілеспе, тақтатас газы, көмір қабаттарының метаны, сондай-ақ олардың құрамындағы көмірсутексіз газдар олардың үлес салмағына қарамастан кез келген көмірсутектер шикі газ деп танылады.
Ілеспе газ деп мұнай құрамында қабаттық жағдайларда еріген күйде болатын және қысым төмендеген кезде одан бөлінетін көмірсутектер мен көмірсутекті емес газдардың көп компонентті қоспасы танылады.
Көмір қабаттарының метаны деп көмір кен орындарынан өндірілген қалыпты атмосфералық температура мен қысым кезінде газ тәрізді күйде болатын, құрамында метан басым болатын көмірсутектер мен көмірсутекті емес газдардың көп компонентті қоспасы танылады.
Табиғи жағдайда ұңғымалық әдістермен өндіру техникалық мүмкін емес қатты, Тұтқыр және тұтқыр-иілгіш күйдегі жер қойнауында жатқан бастапқы көмірсутек негізі бар органикалық шыққан пайдалы қазбалар табиғи битум деп танылады.
ҚР "Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы" Кодексінің 141-бабына сәйкес жер қойнауын мемлекеттік сараптау жер қойнауын ұтымды пайдалану үшін жағдай жасау, көмірсутектердің геологиялық қорларын мемлекеттік есепке алу, сондай-ақ барланған көмірсутектердің геологиялық қорларының саны мен сапасы туралы ақпараттың дұрыстығын бағалау мақсатында жүргізіледі.
Жер қойнауын мемлекеттік сараптау тиісті қызмет түріне лицензиясы бар жобалау ұйымы әзірлейтін және жер қойнауын пайдаланушы бекітетін геологиялық қорларды есептеу (жедел есептеу) жөніндегі есепке талдау жүргізу арқылы жүзеге асырылады.
Геологиялық қорларды есептеу (жедел есептеу) жөніндегі есеп көмірсутектер саласындағы уәкілетті орган бекітетін нормативтік-техникалық құжаттарға сәйкес жасалады.
Жер қойнауын мемлекеттік сараптауды Геология және жер қойнауын пайдалану саласында арнайы білімі бар және сараптама нәтижелеріне мүдделі емес тәуелсіз сарапшыларды тарта отырып, Қазақстан Республикасының көмірсутектер қорлары жөніндегі орталық комиссиясы (қорлар жөніндегі орталық комиссия) жүзеге асырады.
Қорлар жөніндегі орталық комиссияның қызметін ұйымдастыру, оның құрамы, жұмыс регламенті және іс қағаздарын жүргізу көмірсутектер саласындағы уәкілетті орган бекітетін Қазақстан Республикасының Пайдалы қазбалар қорлары жөніндегі орталық комиссиясы туралы ережеде айқындалады.
Жер қойнауына мемлекеттік сараптама геологиялық қорларды есептеу (жедел есептеу) жөніндегі есепті алған күннен бастап үш ай ішінде жүргізіледі.
Жер қойнауына мемлекеттік сараптама жүргізу мерзімі қорлар жөніндегі орталық комиссияның шешімі бойынша, бірақ үш айдан аспайтын мерзімге ұзартылуы мүмкін.
Жер қойнауына мемлекеттік сараптама жүргізу нәтижелері оң немесе теріс болуы мүмкін сараптамалық қорытындымен ресімделеді.
Теріс сараптамалық қорытынды шығаруға негіз болып табылады:
1) көмірсутектер кен орнының геологиялық қорларын жүргізілген есептеудің (жедел есептеудің) көмірсутектер саласындағы уәкілетті орган бекітетін нормативтік-техникалық құжаттарда белгіленген талаптарға сәйкес келмеуі;
2) көмірсутектердің геологиялық қорларының саны мен сапасы туралы ақпараттың анықностьстігі;
3) ұсынылған деректер негізінде көмірсутектердің геологиялық қорларының саны мен сапасын объективті бағалаудың мүмкінностьстігі.
Жер қойнауын мемлекеттік сараптаудың теріс қорытындысында оны шығарудың негіздемесі және есепті пысықтау жөніндегі ұсынымдар келтіріледі.
Сараптамалық қорытынды жер қойнауын пайдаланушыға оған Қор жөніндегі орталық комиссияның төрағасы мен мүшелері қол қойған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде жіберіледі.
Жер қойнауын мемлекеттік сараптаудың оң қорытындысы көмірсутектер кен орнының геологиялық қорларын мемлекеттік есепке қою үшін негіз болып табылады.
ҚР Инвестициялар және даму министрінің 2015 жылғы 17 қарашадағы № 1072 және ҚР Энергетика министрінің 2015 жылғы 30 қарашадағы № 675 бірлескен бұйрығымен бекітілген "Пайдалы қазбаларды барлау және өндіру кезінде жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану жөніндегі бірыңғай Қағидалардың" 401-тармағында "өндіруге жер қойнауын пайдалану құқығы бар жер қойнауын пайдаланушы өндіруді тек қана пайдалы қазбалар қорларына мемлекеттік сараптама жүргізілгеннен кейін. Пайдалы қазбалардың барланған қорларын игерудің рентабельділігі туралы мемлекеттік сараптаманың қорытындысы оларды мемлекеттік балансқа қою үшін негіз болып табылады".
ҚР Энергетика министрінің 2018 жылғы 15 маусымдағы № 239 бұйрығымен бекітілген "жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану жөніндегі бірыңғай Қағидалардың" 31-тармағында жер қойнауын пайдаланушы сынамалық пайдалануды жүргізу үшін көмірсутектер қорларын жедел есептеуді орындауға және жер қойнауына мемлекеттік сараптаманың оң қорытындысын алуға міндетті екендігі көрсетілген.
"Жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану жөніндегі бірыңғай Қағидалардың" 35-тармағына сәйкес барлау кезеңінде орындалған геологиялық барлау жұмыстарының нәтижелері бойынша қорларды есептеу бойынша есеп жасалады және жер қойнауына мемлекеттік сараптама жүргізіледі. Алынған мәліметтер кондицияны сенімді негіздеу, қорларды белгіленген тәртіппен бекіте отырып есептеу және көмірсутек кен орындарын игеруді жобалау үшін жеткілікті болуы керек.
"Жер қойнауын ұтымды және кешенді пайдалану жөніндегі бірыңғай Қағидалардың" 144-тармағына сәйкес кен орнын игеру жобасына мемлекеттік сараптаманы Геология және игеру саласында арнайы білімі бар және сараптама нәтижелеріне мүдделі емес тәуелсіз сарапшыларды тарта отырып, Қазақстан Республикасының көмірсутектер кен орындарын барлау және игеру жөніндегі орталық комиссиясы (орталық комиссия) жүзеге асырады.
Құқық бұзушылықтың объективті жағы пайдалы қазбалар қорларына мемлекеттік сараптаманы жүзеге асырмай көмірсутектерді өндіру жөніндегі жұмыстарды жүргізу жөніндегі іс-қимылдарда көрінеді.
Құқық бұзушылықтың субъективті жағы бұл әрекетті қасақана да, абайсызда да жасауға болатындығымен сипатталады.
Жалпы құқық бұзушылық субъектісі-жеке тұлғалар не заңды тұлғалар.
ӘҚБтК 688-бабының 1-бөлігіне сәйкес көмірсутектер саласындағы уәкілетті орган ӘҚБтК 348-бабында көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істерді қарайды.
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:
Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);
Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;
Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);
Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;
Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;
Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;
Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);
Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);
Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;
Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;
Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;
Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;
Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);
Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;
Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.
Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).
Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
