Апелляциялық сатыдағы соттың белсенді өкіну кезінде жаза тағайындауды реттейтін заңды дұрыс қолданбауы.
Ақтөбе қаласы № 2 сотының 2012 жылғы 16 қарашадағы үкімімен: Д. - ҚК-нің 269-1-бабының 1-бөлігі бойынша 1 618 000 теңге сомасында 1 000 АЕК мөлшерінде айыппұл салуға сотталды. ҚК-нің 13-бабының 1-бөлігіне сәйкес Д.әрекеттерінде қылмыстардың қайталануының болуы танылды. Ақтөбе облыстық сотының қылмыстық істер жөніндегі апелляциялық сот алқасының 2013 жылғы 16 қаңтардағы қаулысымен үкім өзгертілді, ҚК 13-бабы 2-бөлігінің "а" тармағына сәйкес Д.әрекеттерінде қылмыстардың қауіпті қайталануы танылды. ҚК-нің 59-бабының қағидалары негізінде мүлкі тәркіленіп, қатаң режимдегі түзеу колониясында жазасын өтей отырып, 1 жыл 5 ай бас бостандығынан айыру тағайындалды. Қалған бөлігінде сот үкімі өзгеріссіз қалды. Ақтөбе облыстық сотының кассациялық алқасының 2013 жылғы 05 наурыздағы қаулысымен Ақтөбе облыстық сотының қылмыстық істер жөніндегі апелляциялық сот алқасының 2013 жылғы 16 қаңтардағы қаулысы өзгеріссіз қалды. Сот Д. 2012 жылдың 23 мамыры мен 06 маусымы аралығында табыс табумен байланысты ойын бизнесі саласындағы қызметті ұйымдастыра отырып, ойын мекемесін заңсыз ашқаны үшін кінәлі деп танылды.
Апелляциялық сатыдағы соттың белсенді өкіну кезінде жаза тағайындауды реттейтін заңды дұрыс қолданбауы.
Қорғаушы тараптың өтініші бойынша істі қарағаннан кейін Жоғарғы Соттың қадағалау сот алқасы осы іс бойынша апелляциялық және кассациялық сатылардағы соттардың қаулылары мынадай негіздер бойынша жойылуға жатады деп есептеді. Сотталған Д. - ның қылмыс жасаудағы кінәсі анықталды. Сот оның әрекеттеріне дұрыс құқықтық баға берді. Бұл жағдайлар ешкіммен дауласпайды. Сонымен бірге, апелляциялық сатыдағы сот айыпталушының белсенді өкінуі кезінде жаза тағайындауды реттейтін қылмыстық заңды қате түсіндіріп, қолданды. ҚК-нің 53-бабының 5-бөлігінің ережелеріне сәйкес, егер адам кінәлі деп танылған ҚК-нің Ерекше бөлігінің бабы санкциясы осы баптың бірінші бөлігінің д) тармағында көзделген жеңілдететін мән-жайлар болған кезде жазаның әртүрлі (балама) түрлерін көздесе, ауырлығы аз және орташа қылмыстар үшін бас бостандығынан айыру тағайындалмайды. Бірінші сатыдағы сот Д. қылмыспен келтірілген зиянды түзету үшін шаралар қабылдады, мемлекет кірісіне ақшалай қаражат төледі, кінәсін толық мойындады және жасаған ісіне өкінеді, содан кейін оның әрекеттері белсенді өкінуді көрсетеді және ҚК-нің 53-бабы бірінші бөлігінің д) тармағында көзделген мән-жайларға жатады. Мұндай жағдайларда, ҚК-нің 53-бабы 5-бөлігінің талаптарын және Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының 1999 жылғы 30 сәуірдегі №1 нормативтік қаулысының 3-1-тармағында қамтылған түсіндірмелерді ескере отырып, 2006 жылғы 25 желтоқсандағы №12, 2007 жылғы 25 желтоқсандағы №9, 22 жылғы №9 нормативтік қаулыларына өзгерістер мен толықтырулар енгізілді 2008 жылғы желтоқсан және 2011 жылғы 21 сәуірдегі №1, "соттардың қылмыстық жаза тағайындау кезінде заңдылықты сақтауы туралы" (бұдан әрі-нормативтік қаулы), бірінші сатыдағы сот д. ауырлығы аз қылмыс үшін бас бостандығынан айырумен байланысты емес жаза. Апелляциялық сатыдағы соттың бірінші сатыдағы сот Д. - ға жаза тағайындау кезінде міндетті екендігі туралы ұстанымы. ҚК-нің 59-бабының 2-бөлігінің қағидалары ҚК-нің 53-бабының бесінші бөлігінде көзделген ереже іс бойынша қылмыстардың қайталануының, қауіпті немесе аса қауіпті қайталануының болуына қарамастан, ал бәсекелестік кезінде ҚК-нің 53-бабының бірінші бөлігінің д) тармағында және ҚК-нің бір бөлігінде көзделген заң нормаларының болуына қарамастан қолданылады деген нормативтік қаулының 3-1-тармағының түсіндірмелеріне тікелей қайшы келеді. ҚК 59-бабының екінші бабында бірінші норманың талаптары басымдыққа ие. Сондай-ақ, апелляциялық сатыдағы соттың ҚК-нің 53-бабы 1-бөлігінің "д" тармағында көзделген мән-жайлар қылмыстың материалдық құрамы болған кезде ғана орын алуы мүмкін және қылмыстың ресми құрамы бойынша қолданылмайды деген негізсіз және заңсыз тұжырымдары болып табылады. Қылмыстық құқық теориясында қылмыстардың құрамын материалдық және формальды деп бөлу шартты болып табылады және қылмыстық заңда қарастырылмаған. Сонымен қатар, апелляциялық сатыдағы сот мүлікті тәркілеу түріндегі қосымша жазаны қолдану туралы мәселені қарастыра отырып, наразылықтан асып кеткені анық, өйткені мемлекеттік айыптаушы мүлікті тәркілеу түрінде қосымша жаза тағайындауды сұрамады. Бұл тікелей заң бұзушылықтарды кассациялық сатыдағы сот жойған жоқ. Жоғарғы Соттың қадағалау сот алқасы Ақтөбе облыстық сотының апелляциялық және кассациялық сот алқаларының Д.қатысты қаулысының күшін жойды. Ақтөбе қаласының № 2 сотының Д. қатысты үкімі өзгеріссіз қалды. Адвокаттың өтініші қанағаттандырылды, Д. қамаудан дереу босатылды.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
