Күдіктіні және қорғаушыны қылмыстық іс материалдарымен танысу кезеңінде оны күзетпен ұстауға тергеу судьясы санкция береді және ұзартады күдіктінің айыпталушының және оның қорғаушысының күзетпен ұсталатын қылмыстық іс материалдарымен танысу уақыты күзетпен ұстау мерзіміне кірмейді бірақ жаза тағайындалған кезде жалпы мерзімге есептеледі
Прокурор күдіктіні күзетпен ұстаудың шекті мерзімі аяқталмаған, ал бұлтартпау шарасын өзгерту үшін негіздер жоқ қосымша тергеу жүргізу үшін қылмыстық істі қайтарған жағдайда, прокурордың дәлелді өтінішхаты бойынша күзетпен ұстау мерзімін аудандық және оған теңестірілген соттың тергеу судьясы бір ай шегінде ұзартуы мүмкін. Сот қылмыстық істі осы Кодексте көзделген негіздер бойынша прокурорға қайтарған кезде, Егер айыпталушыны қамауда ұстаудың шекті мерзімі аяқталмаған, ал бұлтартпау шарасын өзгерту үшін негіздер болмаса, дәл осы сот істі прокурор алған кезден бастап бір ай шегінде қамауда ұстау мерзімін ұзартады. Күдікті, айыпталушы бір іс бойынша, сондай-ақ осыған байланысты басқа іс бойынша немесе одан бөлінген қылмыстық іс бойынша қайтадан қамауға алынған жағдайда қамауда ұстау мерзімі қамауда өткізілген уақыт ескеріле отырып есептеледі.
Күдіктіні және қорғаушыны қылмыстық іс материалдарымен танысу кезеңінде оны күзетпен ұстауға тергеу судьясы санкция береді және ұзартады
Шет мемлекет іздеуде жүрген адамды Қазақстан Республикасына берген жағдайда, күзетпен ұстау мерзімі оның Қазақстан Республикасының аумағына келген күнінен бастап есептеледі, ал шет мемлекеттің аумағында экстрадициялық қамауға алу тәртібімен адамды күзетпен ұстау уақыты жаза тағайындалған кезде қамауда ұстаудың жалпы мерзіміне есептеледі. Күдіктіні, айыпталушыны қамауда ұстау мерзімін есептеудің және ұзартудың жоғарыда аталған тәртібі кассациялық немесе қадағалау сатысында іс жүргізу нәтижесінде немесе бас бостандығынан айыру түріндегі жазасын өтеп жатқан адамға қатысты жаңадан ашылған мән-жайлар бойынша үкімнің күші жойылған кезде де қолданылады. Қамауда ұстау орны әкімшілігінің басшысы қамауда ұстау мерзімі аяқталғанға дейін жиырма төрт сағаттан кешіктірмей күдіктіні, айыпталушыны бұл туралы қылмыстық іс жүргізіліп жатқан органға немесе адамға, сондай-ақ прокурорға хабарлауға міндетті. Егер заңда белгіленген күзетпен ұстау мерзімі өткеннен кейін күдіктіні, айыпталушыны босату не оны күзетпен ұстау мерзімін ұзарту туралы тиісті шешім келіп түспесе, күзетпен ұстау орны әкімшілігінің басшысы оны өзінің қаулысымен босатады, оның көшірмесін жиырма төрт сағат ішінде қылмыстық іс жүргізіліп жатқан органға немесе адамға және прокурорға жібереді.
Көрсетілген талаптар орындалмаған кезде күзетпен ұстау орны әкімшілігінің басшысы заңда белгіленген жауаптылықта болады. Күзетпен ұстау мерзімін ұзарту қажет болған кезде қылмыстық қудалау органдары мынадай тәртіпті сақтауға тиіс: 1) күзетпен ұстау мерзімін үш айға дейін ұзарту туралы өтініш аудандық (қалалық) прокурорға және оған теңестірілген өзге де прокурорларға күзетпен ұстау мерзімі аяқталғанға дейін он тәуліктен кешіктірілмей келісу үшін ұсынылады және оны прокурор үш тәуліктен аспайтын мерзімде қарайды ол түскен сәттен бастап. 2) күзетпен ұстау мерзімін үш айдан артық ұзарту туралы өтінішхат күзетпен ұстау мерзімі аяқталғанға дейін он бес тәуліктен кешіктірілмей келісу үшін прокурорға ұсынылуға тиіс және оны прокурор келіп түскен кезден бастап бес тәуліктен аспайтын мерзімде қарайды. 3) күзетпен ұстау мерзімін он екі айдан артық ұзарту туралы өтінішхат прокурорға күзетпен ұстау мерзімі аяқталғанға дейін жиырма тәуліктен кешіктірілмей келісу үшін ұсынылуға тиіс және ол келіп түскен кезден бастап бес тәуліктен аспайтын мерзімде қаралады. Қамауда ұстау мерзімін ұзарту туралы өтінішхатты қарағаннан кейін прокурор сотқа дейінгі тергеп-тексеруді жүзеге асыратын адамның қаулысын келіседі және оны қамауда ұстау мерзімін ұзартудың негізділігін растайтын қылмыстық іс материалдарымен дереу тиісті сотқа жібереді не келісімнен дәлелді түрде бас тартады.
Прокурор қамауда ұстау мерзімін ұзарту туралы өтінішхатты қолдамаған жағдайда күдікті, айыпталушы қамауда ұстау мерзімі өткеннен кейін дереу босатылуға жатады. Өтініштерді сотқа жіберу: -күзетпен ұстау мерзімін үш айға дейін ұзарту туралы сотқа күзетпен ұстау мерзімі аяқталғанға дейін жеті тәуліктен кешіктірілмей, -күзетпен ұстау мерзімін үш айдан кешіктірмей ұзарту туралы - он тәуліктен кешіктірілмей, -күзетпен ұстау мерзімін он екі айдан артық ұзарту туралы – он бес айдан кешіктірілмей жүзеге асырылады күн. Тергеу судьясының қамауда ұстау мерзімін ұзарту туралы өтінішхатты қарауы және мерзімдерді есептеу ҚІЖК жобасының 152-бабының қағидаларымен реттеледі, оған сәйкес:
Қамауда ұстау мерзімін ұзарту туралы өтінішті тергеу судьясы жеке-дара қарауға тиіс.
Сот отырысына міндетті түрде прокурор қатысады.
Отырысқа сондай-ақ қорғаушы, күдіктінің заңды өкілі, жәбірленуші, оның заңды өкілі және өтінішхатты қарау уақыты туралы уақтылы хабарланған кезде келмеуі олардың сот қарауына кедергі келтірмейтін өкілі қатыса алады.
Сот өтінішхат ұсынылған адамды қамауда ұстау мерзімін ұзарту туралы мәселені қарауға қатысуды қажет деп тануға және тергеп-тексеруді жүзеге асыратын органға оны сот отырысына жеткізуді жүктеуге құқылы.
Қамауда ұстау мерзімін ұзарту туралы өтініш сотқа келіп түскен күннен бастап үш тәуліктен аспайтын мерзімде қаралуға тиіс. Заң тергеу судьясының өтініштерін қараудың келесі тәртібін белгілейді:
отырыстың басында тергеу судьясы қандай өтінішхаттың қаралуға жататынын жариялайды, келген адамдарға олардың құқықтары мен міндеттерін түсіндіреді, өтінішхаттарды қарайды,
содан кейін судья бұлтартпау шарасын қамауда ұстау түрінде қалдыру қажеттігі туралы енгізілген өтінішхат бойынша тараптардың дәлелдерін тыңдайды,
қарау қорытындысы бойынша тергеу судьясы мынадай қаулылардың бірін шығарады:
1) күдіктіні, айыпталушыны күзетпен ұстау мерзімін ұзарту туралы өтінішхатты қанағаттандыру туралы; 2) күдіктіні, айыпталушыны күзетпен ұстау мерзімін ұзарту туралы өтінішхатты қанағаттандырудан бас тарту және бұлтартпау шарасының күшін жою немесе оны қатаңдығынан кем етіп өзгерту және оны қамаудан босату туралы өтінішхатты қанағаттандыру туралы.
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
