331-бапқа түсініктеме. Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің атмосфераға шығарындыларды тазарту және сарқынды суларды ағызу үшін жабдықтарды пайдалану, сондай-ақ пайдаланбау қағидаларын бұзу
Пайдалану ережелерін бұзу, сондай-ақ атмосфераға шығарындыларды тазарту және ағынды суларды ағызу үшін жабдықты пайдаланбау –
Жеке тұлғаларға – он, лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға – қырық, орта кәсіпкерлік субъектілеріне – жетпіс, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне-екі жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Құқық бұзушылық объектісі-пайдалану ережелерін сақтау, сондай-ақ атмосфераға шығарындыларды тазарту және ағынды суларды төгу үшін жабдықты пайдалану кезінде туындайтын қоғамдық-құқықтық қатынастар.
ҚР Экологиялық кодексінің 7-бабының 1-тармағы "Жер, жер қойнауы, жер үсті және жер асты сулары; атмосфералық ауа; ормандар мен өзге де өсімдіктер; жануарлар дүниесі, тірі организмдердің Генофондтары; табиғи экологиялық жүйелер, климат және Жердің озон қабаты жойылудан, тозудан, зақымданудан, ластанудан және өзге де зиянды әсерден қорғалуға тиіс"деп белгілейді.
ҚР Экологиялық кодексінің 262-бабының 7-тармағына сәйкес атмосфераға шығарындылар Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптарына, мұнай операцияларын жүргізу кезінде қоршаған ортаны қорғау саласындағы халықаралық практикада қабылданған сыналған қағидаттар мен әдістерге сәйкес бақылауға жатады. ҚР Экологиялық Кодексінің 300-бабының 6-тармағына сәйкес "әрбір полигон қоршаған ортаға теріс әсерінің алдын алу үшін депозитке салынған қалдықтарда пайда болатын атмосфералық шығарындыларды (қоқыс газын), фильтратты және сарқынды суларды мониторингтеу жүйесімен жабдықталуы тиіс".
ҚР Экологиялық кодексінің 225-бабына сәйкес, осы баптың 2-тармағында көзделген жағдайларды қоспағанда, сарқынды суларды ағызу үшін табиғи су объектілерін пайдалануға тыйым салынады.
Ағынды суларды жер үсті су объектілеріне және жер қойнауына ағызуға қоршаған ортаға эмиссияларға тиісті экологиялық рұқсаттар болған кезде жол беріледі.
Бұл ретте жер үсті су объектілеріне сарқынды суларды ағызуға су қорын пайдалану және қорғау саласындағы уәкілетті мемлекеттік органның рұқсаты бойынша, жер қойнауына сарқынды суларды ағызуға – тиісті лицензия немесе жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарт болған кезде жол беріледі.
Сарқынды суларды табиғи биологиялық тазартуға арналған сарқынды сулардың жинақтағыштары және (немесе) жасанды су объектілері бар табиғат пайдаланушылар олардың қоршаған ортаға әсерін болғызбау жөнінде қажетті шаралар қабылдауға, сондай-ақ оларды пайдалану тоқтатылғаннан кейін жерлерді рекультивациялауды жүзеге асыруға міндетті.
Жаңа (жұмыс істеп тұрғандарын кеңейту) буландырғыш жинақтағыштарды құруға облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жергілікті атқарушы органдарының рұқсаты бойынша пайда болған ағындарды кәдеге жаратудың немесе өндірісті қалдықсыз ағынға ауыстырудың басқа тәсілдерінің мүмкін невозможстігін негіздеу кезінде жол беріледі.
Өндірістік сарқынды сулардың жобаланатын (жаңадан пайдалануға берілетін) жинақтаушы-буландырғыштарына қойылатын талаптар:
1) сүзгіге қарсы экранның болуы;
2) мемлекеттік экологиялық сараптаманың оң қорытындысы бар жобалау шешімдеріне сәйкес нормативтік-тазартылған ағындарды орналастыруды қамтиды.
Табиғат пайдаланушы сарқынды сулардағы ластаушы заттардың белгіленген шоғырлану нормативтерінен аспауға немесе сарқынды сулардың құрамына экологиялық рұқсатта көзделмеген жаңа заттарды енгізуге құқылы емес. Көрсетілген талаптар бұзылған жағдайда Ағынды суларды ағызу тоқтатылуы тиіс. Жер үсті су қоймаларына төгілетін су мөлдір, түсі, иісі жоқ, құрамында ауру тудыратын бактериялар мен адам мен жануарлардың денсаулығына зиянды заттар гигиеналық нормативтерден асатын концентрацияда болмауы тиіс. Ағызылатын судың температурасы 30 градустан аспауы керек.
Төгілген суда бетон мен металға агрессивті әсер ететін заттар болмауы керек.
Ағынды суларды тазарту дәрежесіне қарамастан, орталықтандырылған ауыз сумен жабдықтау көздерінің санитарлық қорғау аймақтарындағы, курорттардағы, шомылуға бөлінген орындардағы жер үсті су айдындарына ағызуға жол берілмейді.
Сарқынды суларды су объектілеріне, жер қойнауына, сарқынды суларды жинақтағыштарға, жергілікті жердің рельефіне ағызуды жүзеге асыратын немесе су бұрудың тұйық циклі бар табиғат пайдаланушылар су көлемдерін есепке алу аспаптарын пайдалануға және Қазақстан Республикасының су заңнамасына сәйкес су тұтыну мен су бұруды есепке алу журналдарын жүргізуге тиіс.
Тау-кен-металлургия кәсіпорындарының шахта және карьер суларын жинақтаушы тоғандарға және (немесе) буландырғыш тоғандарға, сондай-ақ суды салқындату үшін пайдаланылатын суларды тұйық жүйеде орналасқан жинақтауыштарға ағызуды қоспағанда, сарқынды суларды алдын ала тазартусыз су объектілеріне, жергілікті жердің рельефіне және сарқынды сулардың жинақтауыштарына ағызуға тыйым салынады (сумен жабдықтау.
Пп сәйкес. 5) ҚР 2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 Су кодексінің 72-бабы су пайдаланушылар "судың жай-күйіне әсер ететін су шаруашылығы құрылыстары мен техникалық құрылғыларды жарамды күйде ұстауға, олардың пайдалану қасиеттерін жақсартуға, су ресурстарын пайдалану есебін жүргізуге, су қабылдағыштарды, Су шаруашылығы құрылыстарының су шығарғыштарын және ағынды және коллекторлық ағызу құрылыстарын өлшеу құралдарымен және су өлшеу аспаптарымен жабдықтауға" міндетті су".
ҚР Су кодексінің 89-бабының 3-тармағында "өнеркәсіптік ластанған сарқынды немесе шахталық, карьерлік кеніш суларының жинақтағыштары бар ұйымдар оларды тазарту, залалсыздандыру және кәдеге жарату үшін қажетті шаралар қабылдауға, сондай-ақ осы жинақтағыштар алып жатқан жерлерді рекультивациялауды жүзеге асыруға міндетті"деп бекітіледі.
ҚР Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 20 шілдедегі № 546 бұйрығымен бекітілген Елді мекендердің су бұру жүйелеріне сарқынды суларды қабылдау қағидаларының 4-11-тармақтарында су бұру жүйелеріне қабылдауға жатпайды:
құрамында топырақ, құм, Құрылыс және тұрмыстық қоқыс, май бар сулар;
жергілікті тазарту құрылыстарынан жауын-шашын, өндірістің қатты қалдықтары бар сулар;
айналымды және қайта сумен жабдықтау жүйелерінде пайдалануға жататын сулар (бассейндер мен субұрқақтардан алынған сулар, бу конденсаты, дренажды және шартты түрде таза ағынды сулар);
өнеркәсіптік алаңдар аумағынан жер үсті ағыны;
мұз бен қардың сынуы;
әр түрлі ыдырау кезеңіндегі радионуклидтері бар сулар.
Су бұру жүйелеріне құрамында су бұру жүйелерінің жұмысқа қабілеттілігіне қауіп төндіретін мынадай жағымсыз салдарға әкеп соғатын заттары (материалдары) бар сарқынды сулар қабылданбайды:
1) су бұру жүйелері объектілерінің зақымдануы және мынадай себептерге байланысты олардың жұмыс режимінің бұзылуы:
кәріз желілеріне, өзге де құрылыстар мен жабдықтарға коррозиялық, абразивтік немесе механикалық әсер ету;
кәріз желілерінде және тазарту құрылыстарында өрт қауіпті, жарылыс қауіпті және улы газ-бу-ауа қоспаларының түзілуі;
су бұру жүйесінің тазарту құрылыстарында, оның ішінде сарқынды суларда тазартуға келмейтін тұрақты, улы, биоаккумуляциялық заттардың болуы себебінен сарқынды суларды биологиялық тазарту процестерінің бұзылуы;
2) су бұру жүйесінің сенімділігі мен үздіксіз жұмысының бұзылуы, оның ішінде желілердің жұмыс қимасының төмендеуі және су тогы үшін кедергілердің туындауы себебінен;
3) су бұру жүйесіне қызмет көрсететін персоналдың денсаулығына зиян келтіру үшін жағдайлар жасау;
4) Қоршаған орта үшін қауіпсіз әдістерді қолдана отырып, сарқынды сулардың жауын-шашынын кәдеге жарату мүмкін .стігі.
Шаруашылық-тұрмыстық тұтыну үшін суды пайдаланатын тұтынушылардан (жеке тұлғалардан) сарқынды суларды қабылдау шектеусіз жүргізіледі.
Қоғамдық тамақтандыру саласындағы қызметті жүзеге асыратын тұтынушылардың су бұру желілері немесе жүйелері су бұру желілеріне қосылғанға дейін май ұстағыштармен жабдықталады.
Су бұру жүйелеріне қосылмаған тұтынушылардың әкетілетін шаруашылық-тұрмыстық және өндірістік сарқынды суларын қабылдау көрсетілетін қызметті берушімен шарт бойынша жабдықталған төгу пункттерінде жүргізіледі.
Шаруашылық-тұрмыстық және өндірістік сарқынды суларды бірлесіп бұру және тазарту мүмкіндігі тазарту құрылыстарының қолданыстағы технологиясын ескере отырып, соңғыларының құрамымен анықталады.
Елді мекеннің шаруашылық-тұрмыстық сарқынды суларымен бірлесіп бұруға және тазартуға жататын өндірістік сарқынды сулар су бұру жүйесінің желілері мен құрылыстарының жұмысын бұзбауға, су бұру жүйесінің желілері мен құрылыстары элементтерінің материалына деструктивті әсер етпеуге, температурасы 400С-тан жоғары болуға және мыналарды қамтуға тиіс:
желілер мен құрылыстарда су бұру жүйелерін, жарылғыш және улы газдар мен қоспаларды түзуге қабілетті жанғыш қоспалар, қышқылдар, улы және еріген газ тәріздес заттар;
су бұру жүйесінің элементтерін бітеп тастайтын немесе оларға жиналатын заттар мен заттар;
ДКВВ мәндерінен асатын және ағынды суларды биологиялық тазартуға кедергі келтіретін зиянды заттар;
тиісті пайдалану түріндегі су айдындарының суындағы шекті жол берілетін Концентрациялардың мәндері белгіленбеген заттар;
минералды ластану;
қауіпті бактериялық ластану;
500 мг/л-ден астам тоқтатылған және қалқымалы заттар;
ерімеген майлар, сондай-ақ шайырлар мен мазут;
оттегінің химиялық тұтынуы оттегінің биохимиялық тұтынуынан (бұдан әрі-БПК) (толық) 1,5 еседен астам асатын заттар;
рН 6,5-9,0-ден асатын қышқыл ерітінділері;
өндірістік үй-жайлардағы және тазарту құрылыстарының аумағындағы жұмыс аймағының атмосферасын ластауға әкеп соғатын мөлшердегі жағымсыз иісті және басқа да ұшпа заттар;
қауіпті бактериялық және вирустық ластанулар (төгуге санитариялық-эпидемиологиялық талаптармен рұқсат етілген заттарды қоспағанда);
ауаны тазарту қалдықтары (Шаң-газ тазарту жабдықтары), техникалық су дайындау станцияларының, оның ішінде қазандықтардың, жылу электр станцияларының жауын-шашындары, ион алмастырғыш шайырлар, белсендірілген көмір, су дайындау жүйелерін регенерациялаудың шоғырланған ерітінділері, химиялық реактивтер мен реагенттер;
мал сою алаңдары мен ет өңдеудің кез келген қатты қалдықтары, каныга, тұтас қан, тері мен теріні өңдеу қалдықтары, мал шаруашылығы, Аң шаруашылығы және құс шаруашылығы қалдықтары, соның ішінде нәжіс.
Өндірістік сарқынды суларды елді мекеннің су бұру жүйесіне қабылдауға мынадай жағдайларда жол беріледі:
өндірістік сарқынды суларды қабылдау үшін су бұру жүйесінің жеткілікті қуаты;
өндірістік сарқынды суларды тазарту технологиясымен қамтамасыз ету, түсетін ластануларды шекті жол берілетін төгінділердің нормативтік талаптарына дейін жою (бұдан әрі - ШЖК);
көрсетілетін қызметті берушінің техникалық шарттарының талаптарын орындау;
тұтынушының өндірістік сарқынды сулары құрамының олардағы ДКВВ ұстау талаптарына сәйкестігі.
Құқық бұзушылықтың түсініктеме берілген құрамының объективті жағы іс-әрекет пайдалану ережелерін бұзумен, сондай-ақ атмосфераға шығарындыларды тазарту және ағынды суларды ағызу үшін жабдықты пайдаланбаумен көрінетін әрекеттер (әрекетсіздік) арқылы жасалатындығымен сипатталады.
Құқық бұзушылықтың субъективті жағы ниет немесе абайсыздық түрінде көрінеді.
Арнайы құқық бұзушылық субъектісі – жеке тұлғалар, лауазымды тұлғалар, шағын кәсіпкерлік субъектілері немесе коммерциялық емес ұйымдар, орта кәсіпкерлік субъектілері, ірі кәсіпкерлік субъектілері.
ӘҚБтК 697-бабының 1-бөлігіне сәйкес қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті орган ӘҚБтК 331-бабында көзделген әкімшілік құқық бұзушылық туралы істерді қарайды.
Пп-да. 47) ҚР Экологиялық кодексінің 1-бабы "қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкілетті орган - қоршаған ортаны қорғау және табиғат пайдалану саласындағы басшылықты және салааралық үйлестіруді жүзеге асыратын орталық атқарушы орган, сондай-ақ оның аумақтық органдары"деп көрсетілген.
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексіне ғылыми-практикалық түсініктеме (мақала) авторлық ұжымнан:
Бачурин Сергей Николаевич, з.ғ. к., доцент - 48-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған);
Ғабдуалиев Мереке Трекович, з.ғ. к. – 11, 21, 22, 23-тараулар;
Жүсіпбекова Айнұр Маратқызы, з.ғ. м. – 13-тарау (а. в. Карпекинмен бірлесіп жазған); 33, 39-тараулар (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған);
Карпекин Александр Владимирович, з.ғ. к., доцент - 13 тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Корнейчук Сергей Васильевич-2 тарау; 6 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 8 тарау; 25 тарау (е. м. Хакимовпен бірлесіп жазған); 457-470, 488, 488-1, 491-506 баптар; 28, 30, 52 тараулар;
Корякин Илья Петрович, з.ғ. д., профессор-49 тарау;
Кысықова Гүлнара Бауыржанқызы, з.ғ. к. - 20 тарау;
Омарова Ботагөз Акимгереевна, з.ғ. к. – 17 тарау; 18 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 26, 31 тараулар; 32 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған);
Парманқұлова Баян Асханбайқызы - 18-тарау (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 19, 32-тараулар (Б. А. Омаровамен бірлесіп жазған); 43-тарау (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған);
Подопригора Роман Анатольевич, з.ғ. д., профессор-24 тарау, 489, 489-1, 490 баптар;
Порохов Евгений Викторович, з.ғ. д. - 14, 15, 16, 29-тараулар, 471-475-баптар;
Сейтжанов Олжас Теміржанұлы, з.ғ. к., доцент, – 4-тарау; 5-тарау (Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 6-тарау (С. В. Корнейчукпен, Е. М. Хакимовпен бірлесіп жазған); 9-тарау; 10-тарау (В. В. Филин Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 33-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған); 36-тарау (б. е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған); 39-тарау (А. М. Жүсіпбековамен бірлесіп жазған);
Смышляев Александр Сергеевич, PhD докторы. – 38, 40, 42, 43-1-тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған); 44-тарау;
Тукиев Аслан Сұлтанұлы – з.ғ. к., доцент-1, 3, 35 тараулар; 38, 40, 42 тараулар (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 43 тарау (Б. А. Парманқұловамен бірлесіп жазған); 43-1 тарау (А. С. Смышляевпен бірлесіп жазған); 44-1 тарау (бірге жазған Шипп Д. А.); 45-тарау; 46 (бірге жазған Шипп Д. А.); 47-тарау;
Филин Владимир Владимирович, з.ғ. к., доцент - 10 тарау (О. Т. Сейтжановпен, Б. Е. Шаймерденовпен бірлесіп жазған);
Хакимов Ержан Маратұлы, м. з. н. - 5-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 6-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған, С. В. Корнейчук); 7-тарау; 25-тарау (С. В. Корнейчукпен бірлесіп жазған); 34, 41-тараулар; 48-тарау (бірлесіп жазған С. Н. Бачуринмен); 53-тарау;
Шаймерденов Болат Ерденұлы, з.ғ. м., – 10-тарау (О. Т. Сейтжановпен, В. В. Филинмен бірлесіп жазған); 12-тарау; 476-487, 507-509-баптар; 36-тарау (О. Т. Сейтжановпен бірлесіп жазған); 37, 50, 51-тараулар.
Шипп Денис Алексеевич-44-1, 46 тараулар (А. С. Тукиевпен бірлесіп жазған).
Актінің өзгертілген күні: 01.01.2020 актінің қабылданған күні: 01.01.2020 қабылданған орны: 1000500000000 актіні қабылдаған Орган: 103001000000 қолданылу аймағы: 10000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000: 029000000000 / 028000000000 / 029002000000 / 028004000000 / 029001000000 / 026000000000 / 001000000000 / 001008000000 / 030000000000 акт нысаны: COMM / code заңды күші: 1900 акт тілі: rus
Назар аударыңыз!
«Заң және Құқық» адвокаттық кеңсесі, бұл құжаттың жалпылама екендігіне және нақты сіздің жағдайыңыздың талаптарына сәйкес келмеуі мүмкіндігіне көңіл бөлуіңізді сұрайды. Біздің заңгерлер сіздің нақты жағдайыңызға сәйкес келетін кез келген құқықтық құжатты әзірлеп көмектесуге дайын.
Қосымша ақпарат алу үшін Заңгер/Адвокат телефонына хабарласуыңызға болады: +7 (708) 971-78-58; +7 (700) 978 5755, +7 (700) 978 5085.
Адвокат Алматы Заңгер Қорғаушы Заң қызметі Құқық қорғау Құқықтық қөмек Заңгерлік кеңсе Азаматтық істері Қылмыстық істері Әкімшілік істері Арбитраж даулары Заңгерлік кеңес Заңгер Адвокаттық кеңсе Қазақстан Қорғаушы Заң компаниясы
